Boekgegevens
Titel: Natuur- en huishoudkundig handboek
Serie: Verhandelingen, uitgegeeven door de Nederlandsche Maatschappij: tot Nut van 't Algemeen ;, 15: 2
Auteur: Stant, Cornelius
Uitgave: Amsterdam: C. de Vries, H. van Munster en zoon, J. van der Heij, 1814.
Maatschappij: tot Nut van 't Algemeen.
Opmerking: Bevat: Antwoord op de prijsstoffe: Een natuur- en huishoudkundig handboekje / door Cornelis Stant
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NO 09-930
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_206414
Onderwerp: Geneeskunde: voeding (persoonlijke gezondheidszorg)
Trefwoord: Voedingsstoffen, Voedselveiligheid, Voedingsleer, Gidsen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Natuur- en huishoudkundig handboek
Vorige scan Volgende scanScanned page
' ( 153 )
Het gebruik der Kruidnagelen eischt alle voorzig-i
tigheid, omdat zij eene zeer ilerke (pecerij uitmaken, wier
reuk alleen zoo nadeelig kan zijn, dat, zoo als rum-
PHius verzekert, iemand, die flechts éénen nacht in
eene kamer fliep, waarboven eén hoop nagelen ligt,
tot brakens toe zou walgen, en door benaauwdheden
en Onlijdelijke hoofdpijn aangedaan worden.
4. Java, Su7natra en de Mallabaar leveren de meest
gebruikt wordende fpecerij, de Peper op , welke de
zaadvormige vrucht is van eenen klimmenden Heester (*).
Deze zaadvOrmige vrucht is van grootte als eene klei-
ne, erwt, rond van gedaante, rimplig van bast in de
zwarte, maar glad in de witte; van eenen welrieken-
den, fcherpen, eigenaardigen reuk en van eenen hee-
ten, fcherpen, lang blijvenden fmaak.
De witte en zwarte Pepers zijn onderling meer in kleur
dan in wezenlijkheid onderfcheiden. Zij groeijen aan
een' en denzelfden Heester, maar verfchillen alleen in
den graad van rijpheid; wordende de zwarte oin-ijp ge-
plukt, terwijl de witte de volkomene rijpheid verkre-
gen heeft en van deszelfs buitenlle bast ontdaan is.
Vanhier, dat ook de witte aangenamer en (Icrker,
zachter en fpecerijachtiger van fmaak is. Er groeit,
wel is waar, in Indien eene Peperplant,welke van na-
tuur witte korrelen voortbrengt, doch deze zijn zeld-
zaam , en komen bijna nooit tot ons over. Ook zijn de
planten, die dezulke voortbrengen, zeer dun gezaaid,
en zij groeijen alleen op eenige weinige plaatfen van
Mallabaar en op het Schiereiland Malakka, (f)
Pom et en vele andere maken een onderfcheid in
de waarde der zwarte Peper, naar het verfchil der
landen, waar zij gewonnen wordt; de beste zou zijn
de Mallabaarfche ; dan volgt die van Jamby , tervvijl
die van Biiipatha de minfle zoude zijn.
De Peper is van de reeds genoemde Specerijen daarin
onderfcheiden, dat zij weinig of geen vlugge olie be-
zit, en dat derhalve haar fpecerijachtig beginfel niet
daarin, gelijk bij de anderen, maar in hare gom-harts-
achtige beftanddeelen te zoeken is.
Men behoort haar niet te min met meer omzigtig-
heid te gebruiken, dan de dagelijkfche ervaring leert
dat gedaan wordt, uit hoofde van de zoo heete fpece-
rij-
CO Piper nigrum L. Ct) Batavia IV. D. bl. 58.
K 5