Boekgegevens
Titel: Geschiedenis van het ontstaan en de ontwikkeling der Nederlandsche koloniën
Auteur: Fortanier, A.P.
Uitgave: Amsterdam: G.L. Funke, 1869
[S.l.]: Loman, Kirberger & Van Kesteren
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 295 B 29
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_206389
Onderwerp: Geschiedenis: geschiedenis van Azië, Geschiedenis: geschiedenis van Amerika
Trefwoord: Nederlandse koloniën, Geschiedenis (vorm), Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Geschiedenis van het ontstaan en de ontwikkeling der Nederlandsche koloniën
Vorige scan Volgende scanScanned page
5.3
Amerü-a bezaten, en zich moedig verweerden, was de Compagnie
verplicht mede eene talrijke land- en zeemacht te onderhouden; en
daar het haar aanvankelijk in Zmd-Amerika minder om uitbreiding
vau handel dan om buit te doen was geweest, moest zij hare uit-
keeringen aan de deelhebbers door den veroverden buit bestrijden.
De voordeelen hadden in 1636 niet meer dan 36 millioen Gld. be-
dragen en de uitgaven 45 mill. geëischt; het te kort, dat nog toe-
nam en 18 millioen beliep, moest nu door de deelhebbers gedekt
worden met eene opbrengst van 6 pCt. Men begreep dus, dat
men moest ophouden met aanhoudend oorlog te voeren; dat men
den handel moest ontwikkelen en aanmoedigen, — naar een ge-
regeld plan de Portugeezen bestrijden, en vooral een krachtig en
talentvol man als Gouverneur derwaarts zenden. De keus viel op
JOHAX MAUEiTs VAX NASSAU, die zich reeds in Nederland grooten
roem had verworven, die, als krijgs- en staatsman beide, vastheid
van karakter aan moed, beleid en gepaste toegevendheid paarde en
vooral, niet om fortuin te maken, maar om de belangen der Com-
pagnie te behartigen, zich daarheen begaf
In 1636 benoemd tot Gouverneur-Generaal, welke betrekking hem
door don Uaad van Negentienen op voordeelige voorwaarden was op-
gedragen kwam hij in 1637 met een aanzienlijk gevolg en zijne
medebestuurders, de Hooge en Geheime Eaden, die met de Politieke
Raden en den Gouverneur-Generaal, den Raad van bestuwr zouden
uitmaken, op het Reci/ aan. Met de krijgsmacht die hij medebracht,
en die welke hij daar vond, kon hij al dadelijk aanvallenderwijze te
werk gaan, vermeesterde Porto Calvo, waar de Portugeezen zich zeer
versterkt hadden, cn stichtte het fort Nassau. Op het Recif terugge-
komen was zijne eerste zorg orde in het bestuur te brengen, want
even als in de Oost-Indiën heerschte ook hier zedeloosheid. Strenge
straffen werden op ontrouwe ambtenaren toegepast; vrijheid van gods-
dienst werd afgekondigd, niet slechts voor de Katholieken, maar ook
voor de vele Joden die er gevestigd waren; voor het onderhoud
van vloot en leger werd gezorgd, bescherming van eigendom, gewe-
tensvrijheid en recht voor allen beloofd aan de uitgewekenen, zoodat
weldra orde en veiligheid terugkeerden, de bevolking toenam cn
') Hij was een kleinzoon van een der broeders van Willem I.
Hij werd aangesteld voor vijf jaren, op een traktement van / 1500 's maands,
vrije tafel, 2 pCt. van den buit en andere emolumenten.