Boekgegevens
Titel: Geschiedenis van het ontstaan en de ontwikkeling der Nederlandsche koloniën
Auteur: Fortanier, A.P.
Uitgave: Amsterdam: G.L. Funke, 1869
[S.l.]: Loman, Kirberger & Van Kesteren
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 295 B 29
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_206389
Onderwerp: Geschiedenis: geschiedenis van Azië, Geschiedenis: geschiedenis van Amerika
Trefwoord: Nederlandse koloniën, Geschiedenis (vorm), Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Geschiedenis van het ontstaan en de ontwikkeling der Nederlandsche koloniën
Vorige scan Volgende scanScanned page
95
tiëele toestand gunstig scheen. Met de overtuiging, dat zij de zaken
op goede grondslagen hadden gevestigd, kwamen zij terug, en wer-
den hunne verrichtingen ook door de Hooge Regeering goedge-
keurd. En toch, de uitkomst beantwoordde, na hun vertrek, geens-
zins aan de verwachting, en het tijdperk dat nu aanving, was weder
rijk aan velerlei teleurstellingen.
2.
De Oost- en West-Indische bezittingen tot het einde
van den oorlog op java.
Door het vijfjarig bestuur der Engelschen was hun invloed in
de koloniën aanmerkelijk toegenomen; en de invoer hunner fabriek-
goederen, die zij tegen koffie verruilden, veroorzaakte groot nadeel
aan de Nederlandsche fabrieken. Krachtig moest het Indisch be-
stuur hier en daar optreden om het Nederlandsch gezag te doen
eerbiedigen. De Gouverneur-Generaal ontving daartoe uit het va-
derland eene vrij aanzienlijke land- en zeemacht; en door de uit-
gebreide volmacht hem verleend, en door de meerdere centralisatie
die daendels iu het bestuur had ingevoerd, kon dit ook gemak-
kelijker geschieden. Maar al dadelijk bleek het, dat de nieuwe
wetten en voorschriften, door de onervarenheid der ambtenaren, of
door den onwil der inlanders, niet naar behooren werden uitge-
voerd; dat hierdoor handel en landbouw niet die uitgebreidheid
verkregen, welke men van de wijze verordeningen der Commissaris-
sen-Generaal had verwacht; en dat derhalve de inkomsten zoo wei-
nig geëvenredigd waren aan de uitgaven, dat men weldra hier te
lande de koloniën als lastposten begon aan te merken. Voorts
dient hier nog vermeld te worden eene veranderde richting in de
gedragslijn van den Gouverneur-Generaal van der Capellen. Hij
die vroeger zoo liberaal was, betoonde zich van lieverlede geheel
en al reactionnair. Dit bleek uit verschillende besluiten, waarover hij
zich niet te best verantwoordde tegenover den Minister van Kolo-
niën elout, zijn vroegeren ambtgenoot in de Staatscommissie.
Weldra begonnen de onlusten op Sumatra eene ernstige wending