Boekgegevens
Titel: Nederduitsche spraakkunst
Auteur: Weiland, Pieter
Uitgave: Dordrecht: Blussé en Van Braam, 1820
Nieuwe door den auteur zelven overziene en verb. dr
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: P.B. 700 : 1820
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_206030
Onderwerp: Taal- en letterkunde naar afzonderlijke talen: Nederlandse taalkunde
Trefwoord: Nederlands, Grammatica's (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Nederduitsche spraakkunst
Vorige scan Volgende scanScanned page
spraakkunst. 135
«TIE. ; bij voorbeeld: wij hebben gearbeid, de boom
heeft gebloeid enz. Zoo ook de onpersoonlijke
bliksemen, donderen, dooijen, regenen, vriezen enz.,
als: het heeft gebliksemd, het heeft gedonderd enz,
%. »71. Zoodanige onzijdige werkwoorden, waar-
bij het onderwerp, of de persoon, meer lijdend
dan bedrijvend gedacht wordt, hebben het hulp-
woord zijn bij zich. Hiertoe behooren aanhan-
den, aanbreken, bersten, beschimmelen, blijven,
gelukken, geraken, geschieden, omaarden, entwa-
ken, overlijden, sterven, verarmen, verbleeken,
verdorren, verdrinken , verwelken, zinken enz.;
bij voorbeeld: het vleesch is aangebrand, de dag
was aangebroken, het glas is geborsten , het brood
was beschimmeld enz.
§. 272. Intusschen hebben hier verscheidene
uitzonderingen plaats; want er zijn onzijdige werk-
woorden, welke, in de vervoeging, z»/'« vorde-
ren, en echter meer een bedrijf, dan lijden aan-
duiden, bij voorbeeld: komen, dalen , ver schijnen,
verdwijnen, landen, stranden, opstaan enz., als:
ik ben gekomen, zij zijn gedaald, hij is versehe'
nen euz. Ook zijn er zulke , die met hebben ver-
voegd worden, en nogtans meer in eene lijdende,
dan bedrijvende beteekenis voorkomen, bij voor-
beeld: lijden, rusten, liggen, zitten, slapen, slui'
meren, grenzen, toebehooren, verwijlen enz., als:
ik heb geleden, gcru\t, geslapen enz.
S. 273. Ook is er een aantal van onzijdige werk-
1 4 woor-