Boekgegevens
Titel: Ars dicendi priscorum potissimum praeceptis et exemplis
Auteur: Kleutgen, Josephus
Uitgave: Silvae-Ducis: Apud Verhoeven fratres, 1855
Ed. altera, emendata et aucta; 1e uitg.: 1847
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 1167 D 6
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_205865
Onderwerp: Taal- en letterkunde naar afzonderlijke talen: Latijnse taalkunde
Trefwoord: Latijn, Retorica, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Ars dicendi priscorum potissimum praeceptis et exemplis
Vorige scan Volgende scanScanned page
BE POESI IN LMVERSCM.
Haec ergo imitatio conjuncta cum fingendi libertate, quae omnia
ad operis pulchritudinem revocat, propria est poësis forma ac
natura.
A soluta oratione difTert poësis praecipue quidem pro- ^^roal!"^"*
posito et forma, at etiam ornatu sermonis et numeris.
1. Etsi enim solutae quoque orationis opera venustate deiec-
tent, non tamen ea in re finem constitutum habent; sed pro-
posita est singulis propria quaedam vitae utilitas, et hanc ut
consequantur, omnes tenentur eorum, quae dicunt, veritatem
demonstrare.
2. Ut autem poësis fingendo a rerum communi cursu, sic
eloquendo a vulgari sermone frequentius et audacius deflectit,
neque contenta communi illa, quam orator usurpât, vocum
^modgratione, certis definitis numeris sive metro se adstringit,
-^^mnia ad maximam, quam potest, delectationem machinando.
Hic vero sermonis ornatus et rhythmus quoniam ad integrita-
tem quidem, sed non ad ipsam naturam (seu essentiam) poësis
pertinent; ideo fit, ut et sermo metro solutus ad poësis ra-
tionem prope accedere, et quae metro inclusa sunt, longius
ab ea abesse possint : ita difficultas, quam in hac quaestione
reperiunt, solvitur (1).


(1) Multa est viris doctia de definienda poësi disceptatio. Recentiores plerique,
content! propositum siguiâcasse, poësin dicunt ariem, pulchrit-udinis oratione ex-
primendae; veteres, Aristotelem secuti, modum potius, quo fierent carminaf^re-
spexerunt, atque poësin imiiaiionem vilae cum fictione essevoluere; quam definitio-
nem ut melius enuntiaret, Batteux imitaiionem dixit pulchrae naturae. Nihil enim
inquit, aliud est imitaii cum fictione, nisi vulgaribus omissis, ea quae excellunt
in rebus, ad formam, in qua ipsius naturae perfectio appareat, componere (cf. n. '
Blair animi affectum, quo panguntur poëmata, potissimum attcndens, poësin /^Ci^C»^
définit oraiionem perntoii animi ct plianiastae acrius indtafae, meiroplerumque ad-
strictam; a quo parum recesseriiit, qui cum Engel in sola elocutione omnia quae- ^
rentes, poësis naturam eo pertinere affirmant, ut cogitaia quam fieri possit maxime ,
ad vivum exprimât. Postremo aliqui solo metro contenti fuero. — Definitiones
istae omnes vera de poësi pronuntiant; quandoquidem nihil eorum, quae dicunt,
poësi, quae intégra sit, deesse potest; sed eo inter se pugnant, quod alia in alia
re, et in ea quidem sola, naturam -poësis constituunt; pessime sane ultima da-