Boekgegevens
Titel: Ars dicendi priscorum potissimum praeceptis et exemplis
Auteur: Kleutgen, Josephus
Uitgave: Silvae-Ducis: Apud Verhoeven fratres, 1855
Ed. altera, emendata et aucta; 1e uitg.: 1847
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 1167 D 6
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_205865
Onderwerp: Taal- en letterkunde naar afzonderlijke talen: Latijnse taalkunde
Trefwoord: Latijn, Retorica, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Ars dicendi priscorum potissimum praeceptis et exemplis
Vorige scan Volgende scanScanned page
DE ORATIONE APTA. 115
possunt. Multa enim sunt earum intervalla. Nam et subtiii pie-
nius aliquid atque subtilius; et vehemcnli remissius atque vehe-
mentius invenitur, et illud lene aut ascendit ad fortiora aut ad
tenuiora summittitur : ac sic prope innumerabiles species repe-
riuntur, quae ulique aliquo momento inter se différant.
159. Tertium dicendi ffcnus saepe etiam stihlime appella- Quae ora-
... tio subliml.«?.
tur; magis tamen proprie hoc sibi nomen vindicat ea tan-
tum oratio, quae singulari quadam vi ad sensus altiores
animum attollit rapitque.
1. Vehemens est oratio, qua Cicero Catilinam senatum ingre-
dientem compellat ; gravissimus ad movendos animos lotus ille
de Gavii supplicio locus (De suppI. 02—6ü) ; ardent quam maxi-
me, quae idem ïullius de incensa curia eloquitur (Pro Mil. 33);
neque tamen in bis reperitur id, quod proprio sublime dicitur.
Propius ad ejus rationem accedit nobilis prosopopoeia, qua Ci-
cero patriam cum Catilina loquentem facit (n. 87); plane autem
subhmis est locus ex Servii ad Tullium epistola nuper (n. 143)
aliatus.
2. Singularis vis, qua talis oratio mentem commovet, in eo
esse videtur, quod in rei sublimis apta commemoratione aeterni
et infiniti cogitatio, elsi inlerdum latenter, animum subit. Ita
cum Servii locum legimus, aeternitatem etiam non advertentes
cogitamus, ex ejus scilicet slabilitale rerum humanarum incon-
stanliam colligentes. — Apertius Dei infinilam polcnliam Moy- ^
ses déclarai :
Eccc respiciens Dominus super castra Äegypliorum per colum- ex. 14.
nam ignis et nubis, inter fecit cxercitum eorum.
3. Itaque oratio sublimis pro subjecta materia nunc placida
nos admiralione afficit, nunc slupore perceliit vehemcnli, nunc
veneralione et sacro quodam horrore perfundit.
100. Reperitur autem sublime a, in rerum natura, ut res
in vasti oceani astiorumque conspectu; in procellis, i^-
cendiis, terrae motibus; b. in vita et moribus, ut si qua
sunt facinora magno consilio suscepta et eximia fortitu-