Boekgegevens
Titel: Aardrijkskunde van Nederland
Deel: 3e leerboekje Aardrijkskunde van Nederland voor H.B.S., Gymnasia, enz
Auteur: Beekman, A.A.
Uitgave: Zutphen: W.J. Thieme & Cie, 1891
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: Obr. 1253
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_205686
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Aardrijkskunde van Nederland
Vorige scan Volgende scanScanned page
Geei'truulenberg N. W. waavts ea vereenigde z'cli ongeveer bij het
tegenwoordige dorp ()nd-15eierland met de Merwe (zie z.-holl i.v
1421, iiLü 5). Later toen de ^laas van lledikluiizen tot Wondrieliem
de lioofdstroom was geworden , verlamde die oude loop en werd
door den oraringdijk van de Groote Waaid, enz afgedamd, iit
't Westen door den Maasdam, waarnaar nog het tegenwoordige
dorp van dien naam, op Beierland , heet. lïaar vinden wij ook
nog een deel van den ouden loop als een breed stilstaand water ^
„de liinnengedijkte ^Eaas'' geheeten fzie zuid-uollam) , bld 0).
Toen nu de Groote Wnard in 1121 overstroomde, kwam di(;
oude Maasloop weer open te liggen ; hierlangs gingen eb en vloed
heen en weer en hooge" vloeden voerden klei anu op de landen
ter weerszijden, tot waar men zich daartegen door dijken be-
schermde.
Door die dijken werd „het Gude blaasje" bij Doeveren afgeslo-
ten ; in het open deel daarvan loopt nog uit het lloll. Diep en de
Amer de vloed op, terwijl bij hooge vloeden het land ter weers.
zijden (zie noord-iïrabant , bm) 7) wordt overstroomd. Deze vrucht-
bare gronden zijn dus geheel ireiland en het zijn deze voornamelijk
welke het bekende Langstrdutsche hooi leveren.
Langs den westrand yan Noord-lirabant is de strook zeeklei
slechts smal en deze sluit onmiddelijk tegen den hoogen heuvel-
achtigen zoom der zandgronden , op welks uitersten rand lïergen
op Zoom ligt. Nergens vindt men zoo'n scherpe tegenstelling tus-
schen alluvium en dilivium: aan de lage, vlakke eentonige,
boomlooze zeeklei met hare groote hoeven en graanschuren gren-
zen onmiddelijk de zandheuvels en de heide met de dennenbos-
schen en de schamele stulpen.
De zeeklei van Noord-Brabant wordt doorsneden door den bene-
denloop van eenige riviertjes (zie de kaart) , die in liet Z. der
IVovincie of in Belgie ontspringen: de Do nge, die beneden
Geertruidenberg vrij op het Oude blaasje afstroomt; d e M a r k ,
die bij Breda de A of Weerijs opneemt en bij Terheiden de zee-
klei bereikt; van iets beneden Stniuldaarbuiten tot den mond heet
zij Mark en 1) in tel, wordt bij den mond zeer breed en brengt
haar water door eene sluis, die dus nu en dan geopend moet
worden . op het lloll. Diep. De R o z e n d a a 1 s c h e of Stee n-
b e r g s c h e Vliet ontstaat te Rozendaal uit de samenvloeiing
van eenige beken; daarbeneden is hij door sluizen in twee panden