Boekgegevens
Titel: Aardrijkskunde van Nederland
Deel: 3e leerboekje Aardrijkskunde van Nederland voor H.B.S., Gymnasia, enz
Auteur: Beekman, A.A.
Uitgave: Zutphen: W.J. Thieme & Cie, 1891
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: Obr. 1253
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_205686
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Aardrijkskunde van Nederland
Vorige scan Volgende scanScanned page
121)
De transitoliauclel geeft vooi deelen aan de cargadoors of scheeps-
bevrachters en expeditiekantoren, aan werklieden voor de over-
lading, aan de spoorwegmaatschappijen, enz
I n r i c h t i n g e n, lichamen of m a a t s c li a p p ij e n met
onzen handel in verband staande, zijn :
De Nederl. II a n d e l M ij , opgericht in 1824. Zij vervoert
de Ind producten , die aan het Gouvernement worden geleverd,
met gehuurde vaartuigen en heeft monopolie voor troepenvervoer.
Zij is tevens belast met het aan de markt brengen der arti
kelen, waarvan zij vaste procenten geniet; de jaarl. veilingen
te Amsterdam en Rotterdam verminderen echter sterk ten gevolge
van de opheffing van het cultuurstelsel in Indië (in '87 voor 48
mill,), terwijl de daarbuiten staande gouvernementskofiiecultuur ook
sterk afneemt; voor beide treedt vrije cultuur in de plaats.
De N e d.-A f r i k a a n s c h e Handel s-M ij. te Rotterdam ,
die factorijen heeft in AVest Afrika o a. aan de Congo.
Voor vervoer komen nog in aanmerking: de Ned Ind. Pak-
k e t V a a r t^ de M ij. N e d e r 1 a n d (op Indië); de N e d. A m e r.
Stoomvaart-Mij.; de Kon. Ned. Stoomboot-Mij. op
Amerika, Midd. Zee enz., de Kon, AV e s t-I n d. Maildienst;
de R O 11 L 1 O y d , enz
Uit al het bovenstaande volgt, dat er naar en uit onze havens
een vrij aanzienlijke zeevaart moet plaats hebben.
De Nederl. k o o p v a a r d ij v 1 o o t zelve , in 1850 nog uit
2397 zeil- en 41 stoomschepen met 785,000 AI^ inh. bestaande,
bestond in 1888 nog maar uit 502 zeilschepen en 107 stoomsche-
pen met een inhoud van 695.030 AF. De groote achteruitgang van
het geheel aantal schepen is dus een gevolg van de vermindering
van het aantal zeilschepen, die nog steeds valt waar te nemen.
Daarentegen neemt het aantal stoomscliepen, die gem. meer inhoud
liebben dan zeilschepen, toe: grootere laadruimte en sneller ver-
voer worden meer en meer door den handel geëischt. A"an daar
dat de totale inhoud der vloot betr. weinig is verminderd.
Doch ook die laadruimte bepaald de beteekenis der zeevaart
niet: immers een stoomscliip kan in denzelfden tijd veel meer
reizen maken dan een zeilschip. Het komt er op aan den geza-
menlijken iuhoud te kennen der schepen die 's jaars onze havens
bezoehn en verlaten. Die inhoud nn is steeds toenen-.end, zoowel
die van de vreemde als van de Ned. zeeschepen.