Boekgegevens
Titel: Aardrijkskunde van Nederland
Deel: 3e leerboekje Aardrijkskunde van Nederland voor H.B.S., Gymnasia, enz
Auteur: Beekman, A.A.
Uitgave: Zutphen: W.J. Thieme & Cie, 1891
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: Obr. 1253
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_205686
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Aardrijkskunde van Nederland
Vorige scan Volgende scanScanned page
121)
C. De Rijn- en Maasdiluvia.
Dezo diluvia worden gevormd door stoffen, grootendeels afkom-
stig van liet zoogenaamde 1 e i s t e e n p 1 a t e a u van den R ij n,
hetwelk door den Rijn en de Maas doorsneden wordt en dat zijn
naam dankt aan een der hoofdbestanddeelen , de lei. Deze — niets
anders dan de klei uit het primaire tijdperk — leverde het mate-
riaal voor de kleiafzettingen in Nederland
In dit diluvium zijn de keien veel kleiner dan die van het
Noordsch diluvium ; graniet en vuursteen ontbreken er geheel in ,
maar er komen zandsteen, kwarts en in het Rijndiluvium gesteen-
ten van vulkanischen oorsprong iu voor, afkomstig van de vulka-
nische gebergten van den Eifel , het Zevengebergte, enz.
Het Rijndiluvium komt alleen t. Z. van Nijmegen, tusschen Waal
en Maas, in het Rijk van Nijmegen binnen onze grenzen, doch
niet volkomen ongemengd, daar zelfs bij Kleef en Goch nog stee-
nen van Scandinavischen oorsprong voorkomen. Het is grootendeels
heuvelachtig grintdiluvium ; waarvan de hoogste toppen in ons
land, o. a. de Uilenpol bij Beek , ongeveer 100 M. boven de zee
liggen, üe N. O. rand , met diepen inham tusschen Groesbeek en
Cranenburg, valt steil af naar de Rijnzijde en dc zuidrand even-
eens naar de Maas en de Niers.
De heuvels zijn voor een groot gedeelte met b o s c h bedekt 7
in ons land 0 a. hot Nederrijksche Woud, terwijl van onze gren-
zen tot bij Kleef zicli het Reichswald uitstrekt.
Om Nijmegen , Hees en Neerbosch ligt bouwland en ook t. O.
van Groesbeek; overigens is alles heide (0. a. de bekende Mookerheide).
Aan den N.-O. rand liggen Nijmegen , Kleef en Xanten (het Castra
Vetera der Romeinen). Die rand, met zijne diepe ravijnen, holle
wegen en de schilderachtig gelegen dorpen U b b e r g e n en Beek
aan den voet, is bekend om zijn natuurschoon : aan de grens het
hôtel Berg-en-Dal. Om die reden wordt ook Kleef veel bezocht,
vooral door Hollanders
Nijmegen (33000), waarschijnlijk oudste plaats des lands , die
zelfs bouwvallen uit den Romeinschen tijd bezit. Karei de Groote
verbleef er gaarne. Het is op en tegen heuvels gebouwd en
heeft vele zeer steile straten. De plaats wordt meer en meer ge-
zocht en breidt zich uit wegens hare schoone ligging en de vele
verfraaiingen door parken, enz op de pliiat« der oude vesting-