Boekgegevens
Titel: Blikken op het gebied der technologie: een leesboek over handwerken en bedrijven
Auteur: Knuivers, T.; Helge, J.E.
Uitgave: Groningen: F. Folkers, 1864
2e, herz. en verm. dr; 1e dr.: 1859
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: P.B. 1701 : 2e dr.
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_205157
Onderwerp: Economie: industrie
Trefwoord: Natuurlijke stoffen, Industriële productie, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Blikken op het gebied der technologie: een leesboek over handwerken en bedrijven
Vorige scan Volgende scanScanned page
'34
DE OLIE.
Onder de vele soorten van olie, die wij tot de meest ver-
schillende einden gebruiken , zijn de olijf-, de raap-, lijn-,
hennip-, papaver-, noten- en amandelolie de voornaamste.
AI deze soorten verkrijgt men uit de zaden en vruchten van
vele planten, door ze te kneuzen en uit te persen.
De olijfolie , ook wel boom- of slaolie genoemd, en die
wij voornamelijk in onze spijzen gebruiken, krijgen wij van de
vruchten van den olijfboom , welke in de zuidelijke streken
van geheel Europa voorkomt. De beste verkrijgt men door
de geheel rijpe olijven terstond , en wel door geringe druk-
king, uit te persen. Eene mindere soort komt van vruchten,
die niet volkomen rijp zijn. Deze laat men een' dag of
tien op hoopen in een' kelder liggen , waar zij door broei-
jing eene soort van gisting ondergaan, waardoor de olie
zich gemakkelijker afscheidt. In de uitgeperste brij blijft
;evenwel altijd nog eenige olie over. Daarom wordt deze ver-
warmd, meestal door begieting met heet water, en nogmaals
geperst. Er ontstaan dus olie en water, die zich evenwel
terstond scheiden. Daar de olie echter nog troebel is, laat
men ze een' tijd lang rustig staan , waardoor het drabbige naar
beneden zinkt; zoodat de heldere olie er kan afgetapt worden.
Maar ook uit vele zaden kan men olie persen. Zoo komt
de lijnolie, die voornamelijk tot verwen gebruikt wordt, uit
het vlas- of lijnzaad, de hennipolie uit het hennipzaad, de
raapolie, die men soms tot bereiding van spijzen , maar voor-
namelijk tot branden in lampen bezigt en daarom ook
lampolie heet, van het koolzaad. Dit is eene plant, die in
ons vaderland menigvuldig wordt aangekweekt.
In ons vaderland wordt van raap- en lijnzaad zeer veel
olie geslagen. Dit geschiedt in oliemolens, die men aan
de Zaan in Noord-Holland in groote menigte vindt. In
deze molens, die even als de korenmolens door den wind
in beweging gebragt worden, is een groote, ronde, vlak lig-
gende steen onbewegelijk bevestigd. Over den steen loopen