Boekgegevens
Titel: Leer- en leesboek der algemeene geschiedenis
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers,
Auteur: Kannegieser, Otto; Huberts, W.J.A.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, ca. 1865 *
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 671 C 66,67
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_204978
Onderwerp: Geschiedenis: algemene wereldgeschiedenis; geschiedenis van grote gebiedsdelen, bevolkingsgroepen en beschavingsgebieden: algemeen
Trefwoord: Wereldgeschiedenis, Leermiddelen (vorm)
* jaar van uitgave niet op de gebruikelijke wijze verkregen, mogelijk betreft het een schatting
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Leer- en leesboek der algemeene geschiedenis
Vorige scan Volgende scanScanned page
VOOETGANG DEE OMWENTELING. 215
den 7den September werden er ongeveer 3000 menschen ver-
moord door benden gehuurde moordenaars , die in de gevange-
nissen binnendrongen. Onder de vermoorden was zelfs de prin-
ses de Lamballe, eene vriendin der koningin.
§146. de nationale conventie (Sept. 1792 —Oct. 1795).
De nationale conventie werd onder den invloed der Jakobij-
nen bijeengeroepen. In den beginne hadden de Girondijnen de
overhand doch, weldra zegevierden de bloeddorstige volksleiders
Marat, Danton en Robespierre; ook de hertog van Orleans (Phi-
lippe Bgalité) schaarde zich aan hunne zijde.
De koning werd door de conventie van hoogverraad en za-
menzwering tegen den staat en het volk aangeklaagd, niettegen-
staande alle pogingen der Girondijnen om hem het leven te red-
den, den 16den Januarij 1793 ter dood veroordeeld en reeds
vier dagen later onthoofd (Guillotine).
Ondertusschen waren de Pruissen langzaam voortgerukt, doch
moesten uit Champagne terugtrekken. Kellermann sloeg den
aanval der vijanden bij Valmy af; Dumouriez overwon den 6den
Nov. 1792 de Oostenrijkers bij Jemappes en veroverde de Zui-
delijke Nederlandeu, welke bij de Fransche republiek werden
ingelijfd. De generaal Custine deed een inval in de Rhijnstreken,
en maakte zich van Spiers, Worms en Mainz meester; een
jaar later (1793) moesten deze steden echter aan Pruissen te-
ruggegeven worden.
Na den dood des konings maakte zich de conventie van de
uitvoerende en wetgevende macht meester. Er werd een comité
van openbare veiligheid (du sa 1 ut pub 1 ic) en eene revolutie-
rechtbank ingesteld (Sansculottes). De Girondijnen, die
Frankrijk voor de overheersching van het Parijsche gemeen wilden
bewaren, geraakten met de Jakobijnen in een strijd op leven en
dood. De eene opstand verdrong den anderen, alle welgezinden
zweefden in voortdurend levensgevaar. Toen de Girondijnen het
wisten door te drijven, dat eene commissie zou worden ingesteld
om de bewerkers van de dagelij ksche oproeren voor hare recht-
bank te brengen en deze eenigen gevangen liet nemen, omsin-
gelde eene ongehoord groote volksmenigte de Tuileriën en eisch-
te op dreigenden toon de opheffing der commissie en de uit-
sluiting der Girondijnen. Toen deze zich met al de kracht hun-
ner welsprekendheid daartegen verzetten, drong het volk, on-
hübeets, alg. gesch. 15