Boekgegevens
Titel: Leer- en leesboek der algemeene geschiedenis
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers,
Auteur: Kannegieser, Otto; Huberts, W.J.A.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, ca. 1865 *
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 671 C 66,67
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_204978
Onderwerp: Geschiedenis: algemene wereldgeschiedenis; geschiedenis van grote gebiedsdelen, bevolkingsgroepen en beschavingsgebieden: algemeen
Trefwoord: Wereldgeschiedenis, Leermiddelen (vorm)
* jaar van uitgave niet op de gebruikelijke wijze verkregen, mogelijk betreft het een schatting
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Leer- en leesboek der algemeene geschiedenis
Vorige scan Volgende scanScanned page
w
204 NIEUWE GESCHIEDENIS. AFD. III.
grondwet aan om daardoor zijne zelfstandigheid te redden. Maar
het ontbrak in dat land aan eendracht; een gedeelte der groo-
ten wilde zijne macht niet opofferen yoor het welzijn des vader-
lands. Deze grooten, die door herstelling van de oude verkie-
zingen hunne vrijheden wilden beschermen, wendden zich tot
ongeluk van hun vaderland en tot eigen verderf tot Rusland,
dat een leger in Polen liet binnenrukken. De patriotten met
den dapperen Kosciusko aan het hoofd grepen naar de wapenen
en vielen den vijand aan; zij overwonnen bij Dubienka in 1792,
maar werden door tweedracht en verraad gedwongen, de wape-
nen neder te leggen. De meesten van hen verlieten hun vader-
land. Pruissen en Rusland dwongen Polen, hun op nieuw groote
stukken van hun gebied af te staan. (Tweede verdeeling van
Polen, 1793). De Russische gezant Igelström heerschte in
Warschau als een dwingeland. Nu ontwaakte de nationale geest-
drift nog eenmaal. De gevluchte patriotten keerden terug, en
van Krakau uit verbreidde zich de opstand. Kosciusko werd
tot opperbevelhebber van het Poolsche leger benoemd. Het ge-
heele land raakte in opstand. De Russen in Warschau werden
vermoord, de Pruissen tot den terugtocht gedwongen. Doch toen
de Eussen onder Suwarof het land binnenrukten, werd Kosciusko
overwonnen. Hij stortte in een gevecht bij Macziejowicze met
den kreet: „finis Poloniae," van het paard en werd als gevan-
gene medegevoerd (1794). Praga werd door Suwarof bestormd
en vreeselijk behandeld. Poniatowsky moest de kroon nederleg-
gen, en Rusland en Oostenrijk deelden nu Polen geheel onder
elkander (1795). Polen verdween uit de rei der zelfstandige
staten. Kosciusko stierf verlaten in Zwitserland.
§ 141. ENGELAND. DE ENGELSCHEN IN OOST-INDië.
In 1714 kwam het huis van Hannover in Engeland aan de
regering, waar de vrijere staatsinrichtingen zich verder ont-
wikkelden. Onder George I (1714—1727) beproefde Jakob
Stuart te vergeefs om de kroon van Engeland weder te verove-
ren. Ongeveer dien tijd werden de zevenjarige parlementen in-
gevoerd. Handel en nijverheid breidden zich hoe langer hoe meer
uit. Onder George II (1727—1760) beproefde Karei Eduard,
een zoon van Jakob III, nogmaals de Britsche kroon te ver-
kregen; hij landde in Schotland, doch werd in 1746 in den
slag bij Culloden overwonnen, en door zijne aanhangers op