Boekgegevens
Titel: Leer- en leesboek der algemeene geschiedenis
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers,
Auteur: Kannegieser, Otto; Huberts, W.J.A.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, ca. 1865 *
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 671 C 66,67
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_204978
Onderwerp: Geschiedenis: algemene wereldgeschiedenis; geschiedenis van grote gebiedsdelen, bevolkingsgroepen en beschavingsgebieden: algemeen
Trefwoord: Wereldgeschiedenis, Leermiddelen (vorm)
* jaar van uitgave niet op de gebruikelijke wijze verkregen, mogelijk betreft het een schatting
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Leer- en leesboek der algemeene geschiedenis
Vorige scan Volgende scanScanned page
DE VEREENIGDE BROVINCiëN. 191
digd, te 's Hage onthoofd werd. Nahet bestand werd de oor-
log onmiddellijk door Maurits hervat, en toen deze in 1625
overleden was, door zijn' broeder Frederik Hendrik met veel
geluk voortgezet; de Nederlandsche vloot onder M. H. Tromp
behaalde in 1639 eene glansrijke overwinning op de Spaansche
onder d'Oquendo bij Duins, en de stadhouder nam verscheidene
groote steden in ('s Hertogenbosch, 1629). Afgemat en door al-
lerlei ongelukken geteisterd, erkenden de Spanjaarden eindelijk bij
den Westfaalschcn vrede in 1648 de onafhankelijkheid der Ne-
derlandsche gewesten, welke zich nu hoe langer hoe meer begon-
nen te ontwikkelen. Ten gevolge van de handelwijze van Willem
II, zoon van Frederik Hendrik, tegen de stadhouderlijke regering
ingenomen, schaften de Algemeene Staten die af, en hadden
voortaan zelve het bewind in handen; onder den bekwamen
raadpensionaris Johan de Witt nam het land zeer in bloei toe,
en wist zich met eer te overladen in een oorlog, welken de
jeugdige staat tegen Engeland tot tweemaal toe voeren moest.
Cromwell had zijne akte van navigatie afgekondigd, en deze
had den krijg ten gevolge (Vierdaagsche zeeslag 1666, tocht
naar Chattam 1667), welke in 1668 met den vrede te Breda
eindigde.
Kort daarop verbond zich de republiek met Zweden, Enge-
land en Spanje om de willekeurige en overmoedige handelwijze
van Lodewijk XIV tegen te gaan. De Fransche vorst duidde
zulks der republiek zeer ten kwade, en verklaarde haar den
krijg, nadat hij Engeland en de bisschoppen van Keulen en
Munster op zijne zijde had weten te trekken (1672). Het volk,
dat alle rampen aan de Witt toeschreef, die het huis van Oranje
van de regering had uitgesloten (akte van seclusie), kwam in
opstand, een zoon van Willem II werd tot stadhouder uitge-
roepen en de Witt met zijn' broeder vermoord. Willem III
voerde den oorlog tegen Frankrijk met meer roem dan geluk.
Lodewijk was aanstonds na de oorlogsverklaring in de Neder-
landen binnengerukt, doch moest het land weder verlaten toen
hem de vijandelijke troepen in de Spaansche Nederlanden be-
dreigden (Willem III neemt Bon in). De Ruijter en Corn. Tromp
behaalden veel roem op zee, doch de eerste verloor in de Mid-
landsche zee het leven (1675). Engeland sloot vrede in 1674
te Westminster, en Frankrijk vier jaren later te Nijmegen.
Willem III regeerde wijs en gematigd, wist de bestaande par-