Boekgegevens
Titel: Leer- en leesboek der algemeene geschiedenis
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers,
Auteur: Kannegieser, Otto; Huberts, W.J.A.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, ca. 1865 *
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 671 C 66,67
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_204978
Onderwerp: Geschiedenis: algemene wereldgeschiedenis; geschiedenis van grote gebiedsdelen, bevolkingsgroepen en beschavingsgebieden: algemeen
Trefwoord: Wereldgeschiedenis, Leermiddelen (vorm)
* jaar van uitgave niet op de gebruikelijke wijze verkregen, mogelijk betreft het een schatting
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Leer- en leesboek der algemeene geschiedenis
Vorige scan Volgende scanScanned page
160 NIEUWE GESCHIEDENIS. AFD. I.
gedaan. Hendrik Hl moest de verbindtenissen met de Huge-
noten herroepen, en een bloedige burgerkrijg, de oorlog der
drie Hendrikken genaamd , teisterde Frankrijk, üe Hugenoten
delfden het onderspit, niettegenstaande hunne uitstekende dap-
perheid. De door zijne overwinningen steeds dapperder wordende
Hendrik Guise haakte zelf naar den troon. Te Parijs werd eene
zamenzwering tegen de vrijheid en het leven des konings ge-
smeed; de hoofdstad kwam in opstand en wierp barrikaden op
tegen de koninklijke troepen. Hendrik Guise dwong den koning,
hem een groot gedeelte zijner macht af te staan. Toen waagde
Hendrik IH eenen stoutmoedigen stap en liet den hertog van
Guise en zijn' broeder, den kardinaal Lodewijk, vermoorden
(1588). Parijs en geheel Frankrijk schreeuwden wraak tegen
den goddeloozen koning, die de steunpilaren der Katholijke kerk
had omgeworpen ; de burgerkrijg woedde op nieuw; Hendrik
III was genoodzaakt, zich met Hendrik van Navarre en de Hu-
genoten te verl)ii!den, en zijne hoofdstad te belegeren. Terwijl
hij hiermede bezig was, werd hij op 1 Augustus 15 89 door een
dweepzieke monnik, Jacques Clement genaamd, vermoord; met
hem stierf de laatste afstammeling in de rechte lijn uit het
huis van Valois. Kort voor zijn' dood had hij Hendrik van Na-
varre tot opvolger benoemd.
§ 111. hendrik iv, koning van frankrijk.
Hendrik IV (1589—1610) had nog een' zwaren strijd te voe-
ren eer hij zich de Fransehe kroon op het hoofd kon zetten.
De Liguisten boden hem uit alle macht wederstand; hoewel zij
zijne ridderlijke eigenschappen bewonderden, zagen zij in hem
slechts een gehaat ketter. Na den zegenrijken slag bij Ivry (1590)
belegerde hij Parijs, dat hij zeer naauw insloot; maar zijn toe-
stand was hagchelijk, zoo zelfs, dat eenige provinciën dreigden,
zich van het rijk los te scheuren; doch toen ging hij in 1593
tot de Katholijke kerk over, om daardoor de Ligue en dus
Frankrijk voor zich te winnen. Parijs opende hem de poorten;
de hoofden der Ligue verzoenden zich met hem, de paus ont-
hief hem van den ban en Filips II sloot vrede met hem. Aan
zijne voormalige geloofsgenoten stond Hendrik door het „on-
herroepelijke" edikt van Nantes in 1598 godsdienstvrijheid en
het volkomen burgerrecht toe, en gaf hun verscheidene ver-
sterkte steden. De Hugenoten verkregen derhalve na eenen