Boekgegevens
Titel: Leer- en leesboek der algemeene geschiedenis
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers,
Auteur: Kannegieser, Otto; Huberts, W.J.A.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, ca. 1865 *
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 671 C 66,67
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_204978
Onderwerp: Geschiedenis: algemene wereldgeschiedenis; geschiedenis van grote gebiedsdelen, bevolkingsgroepen en beschavingsgebieden: algemeen
Trefwoord: Wereldgeschiedenis, Leermiddelen (vorm)
* jaar van uitgave niet op de gebruikelijke wijze verkregen, mogelijk betreft het een schatting
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Leer- en leesboek der algemeene geschiedenis
Vorige scan Volgende scanScanned page
DE DUITSCHE VßlJHEIDSKKIJG. 237
enzien sloegen den naar Berlijn voortdringenden generaal Oadi-
not bij Grosz-beeren (23 Aug.); Blueher overwon met bet Sile-
zische leger Macdonald bij den Katzbach (25 Aug.). De Pruis-
sen onder Kleist en de Eussen onder Ostermann behaalden de
overwinning bij Culm in Bohemen, waar de Fransche generaal
Vandamme gevangen werd genomen, en Bulow sloeg den door
Napoleon naar Berlijn gezonden maarschalk Ney bij Dennewitz
(6 Sept. 1813).
In October trokken de legers naar de vlakte van Leipzig;
de Pruissen stonden onder Blueher, de Eussen onder Barclay
de ïolly, Wittgenstein en Benningsen, de Oostenrijkers onder
Schwarzenberg, de Zweden onder Bernadotte. Napoleon spande
met zijne veldheeren te vergeefs alle krachten in; want hij wist
dat van de beslissing van den slag zijn geluk afhing. In den vol-
kenslag bij Leipzig (16—18 Oct.) werd zijne macht gebroken.
De Wurtembergers en Saksen gingen tot de verbondenen over,
die den 19den October Leipzig bestormden. De overijlde vernie-
ling der brug over den Elster veroorzaakte dat 12 000 strijdbare
manschappen en 23 000 zieken en gewonden van het Fransche
leger in handen der overwinnaars vielen. Prins Poniatowsky ver-
dronk in genoemde rivier. De geslagen Franschen werden ver-
volgd , en trokken zoo snel als zij konden naar den Ehijn. Bij
Hanau sloeg Napoleon zich door het Beijersche leger onder Wre-
de heen, en kwam langs Frankfort aan den Ehijn.
Het Ehijuverbond was ontbonden. Denemarken werd bij den
vrede van Kiel tot afstand van Noorwegen aan Zweden en van
Helgoland aan Engeland gedwongen, en liet het verbond met
Frankrijk varen. Pius VII keerde uit zijne gevangenschap te
Savona naar Eome terug, de onderkoning van Italië verliet zijn
rijk. Oostenrijk nam Lombardije weder in bezit, en het koning-
rijk Westphalen werd geheel opgelost.
§ 162. de nederlanden.
Nederland, hetwelk sedert 1795 als Bataafsche republiek on-
der bescherming, zoo het heette, van Frankrijk had gestaan,
doch inderdaad zeer onderdrukt en als onderworpen staat be-
handeld was, had onder den raadpensionaris Schimmelpenninck
te vergeefs getracht zijne nationaliteit te herkrijgen; het had al
zijne buitenlandsche bezittingen verloren, welke de Engelschen
in beslag hadden genomen, en werd in 1806 tot koningrijk