Boekgegevens
Titel: Leer- en leesboek der algemeene geschiedenis
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers,
Auteur: Kannegieser, Otto; Huberts, W.J.A.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, ca. 1865 *
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 671 C 66,67
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_204978
Onderwerp: Geschiedenis: algemene wereldgeschiedenis; geschiedenis van grote gebiedsdelen, bevolkingsgroepen en beschavingsgebieden: algemeen
Trefwoord: Wereldgeschiedenis, Leermiddelen (vorm)
* jaar van uitgave niet op de gebruikelijke wijze verkregen, mogelijk betreft het een schatting
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Leer- en leesboek der algemeene geschiedenis
Vorige scan Volgende scanScanned page
226 KIEÜWE GESCHIEDENIS. AFD. III.
I van Busland een leger naar Oost-Pruissen oprukken, terwijl
Napoleon de Polen tot den strijd voor hunne vrijheid opriep en
den 2den Januarij 1807 in Warschau binnentrok.
Den Ssten Pebr. 1807 werd er bij Pruissisch-Eylau een slag
geleverd, welke onbeslist bleef, doch waarvan de Franschen en
Eussen beiden zich de eer der overwinning toeschreven. De ko-
ning van Pruissen ging naar Memel, en sloot met Eusland het
verdrag van Bartenstein. De Silezische vestingen gingen verlo-
ren ; Dantzig, hoewel dapper door Kalkreuth verdedigd, moest
zich aan Lefebvre overgeven. Toen de Franschen 14 Junij bij
Friedland eene glansrijke overwinning op de Eussen en de Pruis-
sen behaald hadden. Koningsbergen bezetten en de Eussische
grenzen bedreigden, sloten Alexander en Frederik Willem te
Tilsit vrede met Napoleon (7—9 Julij). De koning van Pruis-
sen verloor de helft zijner landen, en moest 150 millioen oor-
logskosten betalen. Dantzig werd tot een vrijstaat verheven, en
een hertogdom Warschau onder het bestuur des konings van
Saksen gegrondvest. Het door Pruissen afgestane gebied werd
met Keurhessen, Brunswijk en zuidelijk Hannover tot een ko-
ningrijk Westfalen vereenigd, hetwelk een deel van het Ehijn-
verbond zou uitmaken. Napoleons jongste broeder Jeróme werd
tot koning van dit rijk aangesteld.
§ 155. geschiedenis dee overige kijken.
1. Turkije. Dit rijk werd, omdat het met Napoleon be-
vriend was, door Eusland en Engeland beoorloogd, doch kreeg
bij den vrede van Tilsit Moldavië en Wallachije terug.'Sultan
Selim m (1789—1809) zocht in Turkije de Europesche be-
schaving in te voeren, en had het plan, om, op aandrijven van
den Franschen gezant Sebastiani, vele hervormingen in zijn rijk
tot stand te brengen. Maar hij werd door een opstand der Ja-
nitsaren gedwongen om afstand te doen, en het rijk aan zijn neef
Mustapha IV over te geven. Nadat deze Selim had laten vermoor-
den , werd hij in 1808 echter zelf door Bairaktar, pacha van
Euslschuk en aanhanger van Selim, afgezet. Nu werd Mahmud
II (1808—1839) heer der geloovigen. Hij wist zich tegen de
wederom opgestane Janitzaren staande te houden, doch alleen
door de oud-Turksche zeden te laten bestaan en de nieuwere
Europesche hervormingen ter zijde te stellen. Een spoedig daarop
tusschen Eusland en Turkije uitgebarsten krijg om het bezit der