Boekgegevens
Titel: Gedachten over de opvoeding en het onderwijs
Auteur: Franken, G.
Uitgave: Leyden: D. Du Mortier en zoon, 1843
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: 672 B 4
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_204793
Onderwerp: Pedagogiek: pedagogiek: algemeen, Onderwijs: onderwijs: algemeen
Trefwoord: Opvoeding, Onderwijs
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Gedachten over de opvoeding en het onderwijs
Vorige scan Volgende scanScanned page
48
grooter zijn dan de wetenschap van den werktuig-
kundige , en welke het evenmin in zijne magt is te
overkomen, als hij in staat is geweest die te
vermijden. En, welk kunstwerk is grooter en meer
ingewikkeld dan het menschelijk hart! Welk is er,
dat meer uitwerkingen en gevolgen heeft, die boven
de menschelijke berekeningen en voorziening ver-
heven zijn! Welken weerstand biedt het spel der
hartstogten dengenen niet aan, die dit kunstwerk
in beweging wil brengen! Den menseh te kennen en
hem te leiden is voor den menseh het moeijelijkste
werk; de magtige hand, welke hem het aanwezen
gaf, kan alleen zijn werk besturen.
Hoe meer men over die verbazende en bewon-
derenswaardige verscheidenheid nadenkt , die in onze
physische bewerktuiging en in die zedelijke orga-
nisatie , die in zoo vele opzigten van de eerste
afhankelijk schijnt te wezen, bestaat, des te meer
gevoelt men, dat hetzelfde plan van opvoeding niet
stiptelijk voor twee onderscheidene kinderen kan ge-
schikt zijn; hieruit ontstaat het groot gebrek van
de opvoeding in gestichten en op scholen, waar
somtijds drie a vier honderd jongelingen op dezelfde
wijze worden opgevoed en onderwezen. Wanneer
dus een vader eene leerwijze, welke hij nuttig en
geschikt acht om hem naar het doel te geleiden,
waarnaar zijne wenschcn streven, heeft aangeno-
men , dan moet hij dezelve wijzigen en , in zeke-
ren zin, toepassen op het gebruik, dat hij daar-
van maken wil, even als die meubelen, die dan eerst
den laatsten graad van volkomenheid verkrijgen , wan-
neer zij op de plaats staan , voor welke zij bestemd zijn.