Boekgegevens
Titel: Gedachten over de opvoeding en het onderwijs
Auteur: Franken, G.
Uitgave: Leyden: D. Du Mortier en zoon, 1843
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: 672 B 4
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_204793
Onderwerp: Pedagogiek: pedagogiek: algemeen, Onderwijs: onderwijs: algemeen
Trefwoord: Opvoeding, Onderwijs
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Gedachten over de opvoeding en het onderwijs
Vorige scan Volgende scanScanned page
117
zijner zintuigen een hinderpaal om dezelve spoedig'
te onthouden: men moet hem die dikwijls her-
halen, en afwachten dat de tijd, meer nog dan zijn
goede wil, dezelve in zijn geheugen hebhe geprent.
Strengheid zou in dit geval niet alleen onbillijk
zijn, maar zij zou nog vele andere gevaren na zich
slepen, waarover ik weldra spreken zal.
Het zal dus tot zijn eigen voordeel zijn, dat een
kind in zijne eerste jaren dc waarheid zal spreken.
Zijne opregtheid moet zijne bescherming zijn. Zeker
van gestraft tc worden, niet om het kwaad, dat hij
bedreven heeft, maar om gelogen te hebben , indien hij
dit durfde te doen, kan men hem gcrustelijk ondervragen.
Later zal eene andere soort van belang zijnen afkeer
voor de leugen vermeerderen ; namelijk het weinige nut,
hetwelk zij daaruit trekken, die daarmede hun spel
drijven, door het algemeen en gegrond wantrouwen,
waarvan zij het voorwerp zijn. Wanneer eindelijk
zijn verstand en eene verlichte zedeleer zijne daden
besturen, en daaraan eene edeler drijfvcör geven zul-
len, dan zal hij de waarheid om haar zelve lief
hebben, en hij zal ze spreken, omdat de opregtheid
hem natuurlijk zal zijn geworden.
De lieden naar de wereld vormen zich, over het
algemeen, een verkeerd denkbeeld van de deugd cn
van de moeijelijkheid, om hetgeen zij voorschrijft te
verrigten. Zij zouden er geheel anders over oordee-
len, indien zij van hunne jeugd af aan zich aan de
daden, waaruit zij bestaat, hadden gewend. Hij, die
zich dc uitoefening van het goede heeft eigen ge-
maakt, zal ook weldra uit gevoel en uit lust al
datgene doen, wat hij uit vcrpligting deed: wat