Boekgegevens
Titel: Gedachten over de opvoeding en het onderwijs
Auteur: Franken, G.
Uitgave: Leyden: D. Du Mortier en zoon, 1843
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: 672 B 4
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_204793
Onderwerp: Pedagogiek: pedagogiek: algemeen, Onderwijs: onderwijs: algemeen
Trefwoord: Opvoeding, Onderwijs
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Gedachten over de opvoeding en het onderwijs
Vorige scan Volgende scanScanned page
115
behendige uitvlugt van onze eigenliefde en hel mid-
del is, waarvan wij ons gemeenlijk bedienen om
aangehoord Ie worden, biedl zij eene menigle ver-
scheidenheden aan , waarvan de meeslen tot het gebied
der mecning behoorcn, die ccne ondeugd, welke
zij moest veroordeelen en schandmerken, duldt en
te ligtelijk vergeeft.
Wanneer men hel karakter der verschillende vol-
keren nagaat dan bemerkt men dat, over het al-
gemeen , de leugen gemeenzamer is bij degene,
die beschaafd zijn, dan bij de andere. Zij is eene
der vruchten van de beschaving, welke de twee
groote drijfveren van al onze daden, het eigen-
belang en de eigenliefde, ontwikkelt cn gedurig in
werking brengt (1). Wat nog meer bijbrengt om
aan dezelve kracht tc geven, is de gang, dien men
gewoonlijk te dezen opzigle bij de opvoeding volgt.
Men heeft vroeger gezien dat de wijze, waarop M'ij
de kinderen opvoeden, dezelve snoeperig , eigenzinnig ,
heerschzuchlig enz. maakt. Ik zal er bijvoegen, dat
zij dezelve tot leugenaars vormt, en ik zal trachten
hiervan het bewijs te geven.
Het kind moet gehoorzamen, maar in dezen pligt
zijn zoo vele geringe en herhaalde daden begrepen,
dat het hun onmogelijk is zich niet somtijds aan
verzuim schuldig te maken. Hoe meer hij dan berispt
of streng gestraft wordt, hoe meer belang hij er in
heeft om te trachten een andermaal zijn vergrijp te
(1) Da geTeinsdheid en de leugen zijn echter nog gemeen-
zamer bij de slaven, lijfeigenen enz.; ook zijn al de daves
der oude blijspeldichters onbeschaamde leujjenaars.
8*