Boekgegevens
Titel: Gedachten over de opvoeding en het onderwijs
Auteur: Franken, G.
Uitgave: Leyden: D. Du Mortier en zoon, 1843
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: 672 B 4
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_204793
Onderwerp: Pedagogiek: pedagogiek: algemeen, Onderwijs: onderwijs: algemeen
Trefwoord: Opvoeding, Onderwijs
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Gedachten over de opvoeding en het onderwijs
Vorige scan Volgende scanScanned page
100
Dc menseh wordt met zijne hartstogten en zijne
ondeugden geboren: yersehillende omstandigheden kun-
nen het oogenblik Tertragen, waarop zij zich zullen
doen gevoelen, maar zijne organisatie sleept hem
met eene kracht mede, waartegen zijne pogingen dik-
wijls magteloos zijn. Zijn leven is een gedurige
strijd, waarin hij bijna altijd het onderspit zou del-
ven, indien de godsdienst, de opvoeding en de raad-
gevingen der ondervinding hem niet de middelen en
de begeerte gaven om te weerstaan. Hierin bestaat
de deiigd, die volgens de beteekenis, welke de Ro-
meinen aan haren naam hechtten, ook kracht cn moed
beteekent.
De geheele menseh is dus in het kind; maar men
moet er hem in weten te zoeken, cn deze leer is
nog in deszelfs beginselen, omdat de wijsgeeren de-
zelve hebben versmaad, en zij aan eene klasse van
lieden is overgelaten, die weinig opmerken, en zich
daarenboven van hunne opmerkingen geene rekenschap
weten te geven. Het zijn de minnen, die eenige
ondervinding hebben, welke men raadplegen moet,
om te weten hoe dikwijls zij in de gelegenheid M'a-
ren om bij een kind, zelfs beneden het jaar, gril-
ligheid, ongeduld, drift tot woede gedreven, begeerte
tot wraak, jaloerschheid (1), verlangen om alles wat
(1) Ik heb een jaherseh kind gezien: het kon nog niet
spreken, en reeds zag het, met bleek gelaat en toornigen blik,
het kind aan , dat met hem zoog. (st. jiügdstikos. ) Zie hier
een ander merkwaardig Toorbeeld Tan jaloerschheid. Een beroemd
geneesheer te Parijs werd geroepen door eenen Tader, die een
lief meisje van drie jaren zag Terkwijnen , zonder dat men daar-
van de reden kon ontdekken. De kleine zieke wordt in de te-