Boekgegevens
Titel: Handleiding voor aankomende onderwijzers tot een doelmatig klassikaal-onderwijs, aan de laagste klasse eener lagere school, tevens nuttig voor bewaarscholen
Auteur: Spaan, J.
Uitgave: Amsterdam: H.J. van Kesteren, 1859
2e verb. dr
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 1140 G 17
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_204638
Onderwerp: Onderwijs: primair onderwijs
Trefwoord: Aanschouwelijk onderwijs, Didactiek, Lezen, Vormleer (wiskunde), Onderbouw (onderwijs), Lager onderwijs, Gidsen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Handleiding voor aankomende onderwijzers tot een doelmatig klassikaal-onderwijs, aan de laagste klasse eener lagere school, tevens nuttig voor bewaarscholen
Vorige scan Volgende scanScanned page
10-1.
water. Wat wordt er wel van koper gemaakt? gij! en gij! en
gij! Gesmolten en gezuiverd is het roodkoper, vermengd met
zink, of andere delfstoffen, geelkoper, en met zekere hoeveelheid
tin verkrijgt men hrons, kanonmetaal of klokspijs.
Vertinning wordt gemaakt van lood en tin. Messing of
goudgeelkoper is zamengestelde koper en zink, heeft een gele,
goudachtige kleur, is rekbaarder dan koper, gemakkelijker en
vloeijender te gieten, en minder door den invloed der lucht
veranderlijk. De schoone goudgele kleur van messing valt te
bleeker uit, hoe meer zink en te goudgeler, hoe minder zink
bij de fabrikatie gebezigd wordt. Koud is 't smeedbaar, laat
het zich uittrekken, rollen, in draad trekken en goed verwer-
ken: 't is echter zeer broos, en daarom kan men het slechts
koud verwerken.
6. Lood wordt altijd als erts gevonden, is blaauwachtig
wit, heeft van de 9 metalen de minste vastheid, hardheid en
rekbaarheid, en is de onkostbaarste, omdat het naast 't ijzer,
allermeest gevonden wordt en gemakkelijk uit den erts te ver-
krijgen is. Aan de lucht blootgesteld, krijgt het een zwarte
kleur, en bij sterke wrijving verwt 't blaauw. Uit lood bereidt
men een roode verwstof, menie genaamd; ook de loodkalk,
waarmede potten en pannen verglaasd worden; het loodwit, dat
de verwers gebruiken; de loodsuiker, die den wijn vervalscht
en de kleuren der geverwde katoenen bevestigt.
Lood wordt ook gebruikt tot dekking van daken, belegging
van goten, het inpakken van snuif, het bekleeden der theekis-
ten; vroeger diende het ook voor de vensterramen; verder tot
kogels en hagel voor schietgeweer, tot drukletters, enz. Het is
ruim 11 maal zwaarder dan water, en alzoo naast goud en
kwikzilver het zwaarste, maar broosste metaal. Waartoe dient
nu het lood?
7. Ijzer heeft een graauwe kleur, en wordt door den zeil-
steen aangetrokken. Het roest zeer spoedig, maar is toch van alle
metalen het nuttigste, en wordt, gelukkig! het meeste gevonden.
IJzer is wel het hardste metaal, en gesmeed bijna 8 maal,
maar gegoten 7 maal zwaarder dan water.
Wat maakt men vau dit onberekenbaar nuttig metaal?