Boekgegevens
Titel: Nederlandsche spraakkunst: een beknopt handboekje voor hulponderwijzers en kweekelingen en leerlingen van normaal- en hoogere burgerscholen
Auteur: Dale, ... van
Uitgave: Schoonhoven: S.E. van Nooten, 1868
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: P.B. 192 : 1e dr.
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_204437
Onderwerp: Taal- en letterkunde naar afzonderlijke talen: Nederlandse taalkunde
Trefwoord: Nederlands, Grammatica's (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Nederlandsche spraakkunst: een beknopt handboekje voor hulponderwijzers en kweekelingen en leerlingen van normaal- en hoogere burgerscholen
Vorige scan Volgende scanScanned page
50
Sommige woorden hebben tweeërlei geslacht, zonder verschil in
beteekenis. Daartoe behooren figuur, fruit, gordijn, hars, idee,
haiern, ledekant of ledikant, mud of mudde, maal (in de bet. van
keer, reis), middel (middellijf)., schurft, sulfer of solfer, sop en
tabernakel, welke v. en o. zijn. Ook met raam, terras, ku>ie.pedoor
of kwispeldoor, kraam, lijm, rondas en microscoop was dit vroeger
het geval. Nu zijn de eerste drie alleen o , de volgende drie
alleen v., en microscoop is m. Soort en schilderij, v,, zijn edeler
en deftiger dan soort en schilderij, o. Uur, erf, gaard, stondta.
tred zijn m.; ure, erve, gaarde, stonde en trede zijn v.
Geschieht (geschiedenis) is o., geschichte, v. 1).
Wie kent niet heel uw treurgeschiphte,
Den omvang van uw naamloos leed?
A. Beeloo. Naomi.
Lieve vrouwen! moog' u 't leeren,
't Voorval, naar een oud geschieht,
U verhaald in kreupeldicht.
Tollens. De Boetelinge.
Gedachte is v.; bij Zaid-Nederlandsche schrijvers vindt men niet
zelden gedacht, o.
Andere woorden hsbben tweeërlei geslacht bij verschil van be-
teekenis.
Punt is V. als spits en leesteeken, o. nXs cnderuerp, tijdpunt ei\
wiskundig punt.
Spits (punt) is v., doch o. in: het tpils aßijten.
Fortuin is v. als geluksgodin, o. als geluk, vermogen.
Katoen is v. als handelstcaar, o. als stofnaam.
Trap is V, voor al de treden, m. voor éétu trede.
Hangebast is als galgebrok m., in de bet. van karnemelksspijs, v.2).
Sneeuw is in eigenlijken zin v., in de bet. van blankheid, o.:
het sneeuw der kaken.
1) 't Woord is hetzelfde als l.et Hoogd. Geschichte en komt alleen
in de dichtkunst voor.
2) Mea noemt deze spijs ook hangop, drup in 't zak, dnipiezak.