Boekgegevens
Titel: Het lager onderwijs in betrekking tot de staatsinrigting: eene beoordelende beschouwing van het tegenwoordige onderwijs ...: staatslieden ter overweging, onderwijzers ter behartiging aanbevolen
Auteur: Graser, Johann Baptist
Uitgave: Leyden: D. du Mortier en zoon, 1844
Opmerking: Vert. van: Das Verhältniss der Elementarschule zur Politik der Zeit
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: 1169 D 21
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_204333
Onderwerp: Onderwijs: onderwijssystemen, onderwijsinstellingen: algemeen
Trefwoord: Onderwijsstelsels, Lager onderwijs, Staat (politicologie)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Het lager onderwijs in betrekking tot de staatsinrigting: eene beoordelende beschouwing van het tegenwoordige onderwijs ...: staatslieden ter overweging, onderwijzers ter behartiging aanbevolen
Vorige scan Volgende scanScanned page
.183
leven der Duitsehe Tolken heerschende, ofschoon zij
ook in het uitwendige dikwerf door oorlogen, waartoe
persoonlijke tweespalt onder de Grooten des Rijks aan-
hitsten, verbroken en gestoord werd. Ja, de oorlo-
gen zelven konden enkel door de wapenen van gehoor-
zaamheid en irouw der onderdanen over en weder wor-
den gevoerd, en zij gaven de schitterendste bewijzen
van de gezindheid der onderdanen jegens hunne
vorsten. Zulk eene werkdadige godsdienst, met opzigt tot
de betrekking van de onderdanen tot hunne Vorsten,
vertoonde zich eerst in den hoogsten graad in dat
rampzalige tijdperk, toen verdeeldheid over godsdiensti-
ge denkbeelden en gevoelens alle banden van christe-
lijke gemeenschap gewelddadig van één reet, en zij,
die broeders in Christus waren, met verbittering en
woede streden, dood en verderf tegen elkander uit-
braakten — en dertig jaren lang den hevigsten krijg
voerden; want de krijgslegers werden van weèrskanten
alleen door het gevoel van gehoorzaamheid cn trouw
der onderdanen jegens hunne Vorsten bijeengehouden.
Hoe spoedig zou buitendien de geheele strijd zijn ge-
ëindigd, indien, b. v., de onderdanen van dezen of
genen Vorst tot ontrouw en afvalligheid hadden kun-
nen verleid worden!
s- 137.
Deze staatkundige godsdienstige gezindheid bleek, na
den opgevolgden vrede, zeer duidelijk in die landen,
in welke Vorsten over onderdanen regeerden, die ver-
schillende godsdienstige geloofsbelijdenissen waren toe-
gedaan. Zoo heersohte dus na de hervorming,
ook in het staatkundige, rust, de grondslag van het be-
staan der algemeene ontwikkeling en van de Christelijk»