Boekgegevens
Titel: Het lager onderwijs in betrekking tot de staatsinrigting: eene beoordelende beschouwing van het tegenwoordige onderwijs ...: staatslieden ter overweging, onderwijzers ter behartiging aanbevolen
Auteur: Graser, Johann Baptist
Uitgave: Leyden: D. du Mortier en zoon, 1844
Opmerking: Vert. van: Das Verhältniss der Elementarschule zur Politik der Zeit
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: 1169 D 21
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_204333
Onderwerp: Onderwijs: onderwijssystemen, onderwijsinstellingen: algemeen
Trefwoord: Onderwijsstelsels, Lager onderwijs, Staat (politicologie)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Het lager onderwijs in betrekking tot de staatsinrigting: eene beoordelende beschouwing van het tegenwoordige onderwijs ...: staatslieden ter overweging, onderwijzers ter behartiging aanbevolen
Vorige scan Volgende scanScanned page
179
het toch ook «poedig en rouwmoedig weder terug,
en hield zich van grove dierlijke uitspattingen verwij-
derd; ja het Goddelijke beginsel toonde zich bij menige
groote ziel werkdadig, niet zelden tot den hoogsten
heldenmoed toe. Ongelukkig doordrong het echter niet
het gansche wezen der menschen, ten einde hen geheel
en al met het denkbeeld van God te vervullen en
te bezielen; want het bleef bij dit volk enkel bij
het op vrees gegrond gelooven, en hieraan ontbrak de
inwendige veerkracht, de verkwikkende adem der liefde.
Deswege vertoonde zich de Joodsche Godsdienst ook
alleen iu de stijve vormen van de offerdienst. Intus-
schen bleef het geloof aan het Goddelijke Wezen,
ook gedurende deszelfs uiteenrukking en verstrooijing,
bij hetzelve bestaan, en het toonde zich overal getrouw
aan deszelfs wetten, verkleefd aan zijne eeredienst en
volgzaam jegens zijne Priesters (1).
133.
Wij komen nu aan eene nieuwe wereld, in welke
de zon der Christenheid over het menschdom opging,
en in dezelve een licht verspreidde, hetwelk niet al-
leen den mensch geheel zijn aanwezen en zijne be-
trekking tot de Godheid verklaarde, maar ook zijn
hart met liefde voor den Vader en den Zoon deed
ontvlammen. O, welk eene verrukking verschaft het
den beschouwer van de kindschheid en jeugd van het
(1) De Talmudisten handelden daarom zeer voorzigtig met
bij hun Tolk het onderwijs in de natuurlijke geschiedenis en
natuurkunde te verbieden; want de ondervinding leert, dat in
de jongste tijden de verlichte Joden zich met groote onver-
schilligheid boven en hunne wet verpligtingen stelden,
13