Boekgegevens
Titel: Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Serie: Van Druten & Bleekers goedkope bibliotheek voor alle standen, of verzameling van nuttige werken over allerlei vakken van wetenschap door de beste der hedendaagse schrijvers, [1e afd., serie 1], dl. 12-14
Auteur: Crüger, F.E.J.; Logeman, W.M.
Uitgave: Sneek: Van Druten & Bleeker, 1861
2e, verb. en verm. dr
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: P.B. 174 : 2e dr.
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_204279
Onderwerp: Natuurkunde: natuurkunde: algemeen, Natuurkunde: meetmethoden, meettechnieken en instrumentatie van de natuurkunde
Trefwoord: Natuurkunde, Experimentele natuurkunde, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Grondbeginselen der natuurkunde, door de eenvoudigste proeven toegelicht
Vorige scan Volgende scanScanned page
763
vooral zoo het haarbuisje zeer eng is en ver genoeg uit de rea-
geerbuis uitsteekt, groote gevoeligheid toont en een eenvou-
digen luchtthermometer vormt. De vloeistof zal in de
nabijheid van het heete water rijzen, en als men de warmtestra-
len door een scherm terug houdt weder dalen.
Derhalve verbreidt zich de warmte van de warmere ligchamen
naar alle zijden in regte lijnen. Wel is waar stralen alle ligcha-
men warmte uit, maar niet even veel en even snel, ook zelfs
dan niet wanneer zij juist even warm zijn. Er zijn goede en
slechte warmtestralers.
ProefTwee even groote drinkglazen omwikkele men, Goede
het eene met zwart, niet glanzig papier, het andere met goud- en
papier. Daarop vuile men beide, bij het eerste ingieten onder ^armte-
horhaald omschudden, met heet water en zette ze op een en stralers.
den zelfden slechten warmtegeleider, op eene onderlaag van pa-
pier. Aan beide glazen wordt door de hem aanrakende lucht en
het papier evenveel warmte onttrokken. Nogtans zullen zij, wan-
neer men na eenigen tijd den thermometer indompelt, eene
ongelijke temperatuur toonen; het met zwart papier omwikkelde
glas is kouder geworden en heeft meer warmte verloren, of,
'daar dit verlies slechts door warmtestraling kan hebben plaats
gehad, het heeft meer warmte uitgestraald. Beide
glazen waren volkomen gelijk eer zij met de papieren opper-
vlakten omgeven waren; de hoeveelheid der uitgestraalde warmte
hangt dus, behalve van de warmte des ligchaams, ook van de
gesteldheid zijner oppervlakte af 1).
1) Wil men deze proef eenigzins overtuigend doen nitvallen, dan
is het van belang, de glazen door passende kurken te sluiten, om
het warmte-verlies zoo veel mogelijk te voorkomen. Ook zorge men dat
het papier overal met den glaswand in aanraking zij, liefst plakke
men het met stijfsel er om heen. Twee blikken kokertjes van onge-
veer den zelfden vorm en grootte als ceu gewoon bierglas, het eene
blank gelaten en het andere boven eene kaars of lamp met eene dunne
laag roet bedekt, vertoonen het verschijnsel nog veel beter.
Ln.