Boekgegevens
Titel: Verzameling van sterre- en zeevaartkundige tafelen; benevens eene uitvoerige verklaring en aanwijzing van derzelver gebruik in de werkdadige sterre- en zeevaartkunde, ten dienste der zeelieden
Auteur: Swart, Jacob
Uitgave: Amsterdam: wed. Gerard Hulst van Keulen, 1843
6e, verb. en veel verm. dr
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: 1727 B 15
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_204250
Onderwerp: Astronomie: astronomie: algemeen
Trefwoord: Sterrenkunde, Zeevaartkunde, Tabellen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Verzameling van sterre- en zeevaartkundige tafelen; benevens eene uitvoerige verklaring en aanwijzing van derzelver gebruik in de werkdadige sterre- en zeevaartkunde, ten dienste der zeelieden
Vorige scan Volgende scanScanned page
200 Verklaring van TAFEL. li. Herleidings-Tafeitjes.
cn gebruiken. Tafel A geeft de grootte op van den meter of de el, in
de onderscheidene maten, in de vier hoofden der kolommen aangetee-
kend, uit dezelve blijkt, bijv., dat 5 meters de grootte hebben van
2,565 3700 toise, 5,468 1653 yard, 1,327 190 R. roede of 1,358 7797
Amsterdamsche roede.
Door slechts de decimale-scheiding naar de regter- of linkerzijde te
brengen, vermenigvuldigt of deelt men een getal met 10, bijv. :
1 meter = 0,265438 R. roede, Tafel A.
10 meters 2,65438 » »
100 « = 26,5438 »
1000 » = 265,438 » »
Op deze ■wyze kan men in de geheele Tafel, door eene enkele ver-
plaatsing van de decimale-scheiding, voor 1 , 10, 100, 1000, enz.;
voor 2, 20, 200, enz.; voor 3, 30, 300, enz.; voor alle getallen
de waarde bepalen. Dit is de reden, dat men in het algemeen, zoo
veel getalmerken in de grootheden aantreft, als ook, dat dezelve
decimale breuken zyn.
Tafel B bevat de grootte van den meter, in Parijsche, Londensche,
Rynlandsche en Amsterdamsche voetmaat; Tafel E bevat het tegenover-
gestelde, en geeft de grootte te kennen van éénen Parijschen, Londen-
schen , Rijnlandschen en Amsterdamschen voet, in deelen van den meter.
Tafel C geeft de grootte van den decimeter in onderscheidene soorten
van duimen, en Tafel F het omgekeerde, bijv. 1 Pargsche duim
==0'",02707; 7 Londensche duimen =0^,1778, 5 R. duimen = 0'",130811
en 3 Amsterdamsche duimen = 0"',0772. Om nu, in een der Tafel-
tjes, de waarde, bijv., voor 324 te bepalen, ontlede men het gegevene
getal, in eenheden, tientallen, honderdtallen, enz., en men zoeke
op voor 300, voor 20 en voor 4; om de waarde voor 300 te hebben,
neme men die voor 3, en zette de decimale - scheiding, voor de
2 nullen, twee getalmerken naar de regterhand; heeft men vier of vijf
nullen, zoo brenge men het scheidingsteeken, vier of vyf getalmerken
verder, enz.
1 Foorh. Hoe veel meters of ellen zijn 35321 Parijsche voeten?
Volgens het aangevoerde heeft men, na de ontleding van het getal
in 30000, 5000, 300, 20 en 1, door Tafel E:
30000 = . . . 9745™, 182
5000 = . . . 1624 ,197
300 = . . . 97 ,452
20 = . . . 6 ,497
1 = . . . O ,325
dus . . . 35321 P. voeten = 11473™,653.
Wij hebben, naar aanleiding van het daaromtrent aangevoerde, dc
decimale scheiding , bij het opzoeken voor 3, zoo veel getalmerken ver-
plaatst, als wij nullen achter de 3 gesteld hadden. Ook is er, als een
gedeelte van de breuk verwaarloosd werd, 1 by het voorgaande getal
gevoegd, als namelijk het verwaarloosde getal 5 of meer dan 5 was.