Boekgegevens
Titel: Verzameling van sterre- en zeevaartkundige tafelen; benevens eene uitvoerige verklaring en aanwijzing van derzelver gebruik in de werkdadige sterre- en zeevaartkunde, ten dienste der zeelieden
Auteur: Swart, Jacob
Uitgave: Amsterdam: wed. Gerard Hulst van Keulen, 1843
6e, verb. en veel verm. dr
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: 1727 B 15
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_204250
Onderwerp: Astronomie: astronomie: algemeen
Trefwoord: Sterrenkunde, Zeevaartkunde, Tabellen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Verzameling van sterre- en zeevaartkundige tafelen; benevens eene uitvoerige verklaring en aanwijzing van derzelver gebruik in de werkdadige sterre- en zeevaartkunde, ten dienste der zeelieden
Vorige scan Volgende scanScanned page
198 Iets over den tijd in het algemeen en deszelfs herl. in het hijzonder.
In den door ons gebezigden Almanak, Lij de berekening van het
laatst voorgaande voorbeeld, werd de zons regte opklimming en Tijd-
vereffening zoo wel voor den waren- als voor den middelbaren middag
bekend gegeven; had men een Jaarboek, dat die opgaven voor slechts
een dezer tijden deed kennen, zoo zoude men den opgegeven tijd,
ter bepaling der zons regte opklimming en tigdvereffening, ook tot
dien tgd dienen te herleiden, waarvoor de Almanak berekend is; een
benaderde tijd zal echter in deze steeds tot genoegzame naauwkeurig-
heid leiden.
TAFEI/ XliVI, Om den gewonen of sexagesimalen tijd
tot deelen van een' dag te herleiden, en omgekeerd.
Het onmiddellijk gebruik dezer Tafel is, door de twee voorbeelden
aan den voet derzelve, genoegzaam aangetoond. Het is voorzeker niet
moegelijk om te berekenen, hoe veel, bijv., 44*" in deelen van eenen
dag uitmaken, door 44™ te deelen door 1440™ (= 24 X 60), hetgeen
voor uitkomst 0,0305556 geeft; doch het is nog gemakkelijker, dit getal
zonder eenige berekening uit de Tafel te kunnen nemen.
De herleidingen tot uren of dagen worden vooral dan belangrijk, als
men in aanmerking neemt, dat tegenwoordig ook in onzen Zeemans
Almanak de verschillen van zons declinatie, van regte opklimming,
enz., voor den tgd van één uur, enz., worden opgegeven. Zie dit
voordeel nader opgehelderd op bladz. 126, enz.
TAFEIi XI.VII, Opgaven der benamingen en verhoudingen
van het nieuwe stelsel van Maten en Gewigten.
Deze Tafel en vervolg bevatten een algemeen overzigt van ons stelsel
van Maten en Gewigten, opgemaakt naar aanleiding van de besluiten
van Z. M. den Koning, te vinden in de Staatsbladen voor 1816 n°. 34
en 1817 n°. 15. Is de invoering van een algemeen stelsel van Maten en
Gewigten, voor het algemeen , belangrgk ? Voorzeker zoude eene
dergelijke algemeene invoering, voor den zeeman, van bet grootste
aanbelang zgn, en zijne berekeningen en handel in de onderscheidene
deelen der Aarde zeer veel vereenvoudigen en zekerder maken.
Ingevolge de wet van 12 Mei 1819, {Staatsblad n''.2'i) is de scheeps-
ton bg scheepsmeting gelijk 1 cubieke el gesteld (Jaarboekje 1830 bl. 78).
TAFEIj XIjVIII. Eenige nadere opgaven der
Inhoudsmaten.
Sedert den April 1830, zijn de Vochtmaten voor den verkoop in
liet klein van wijn, bier, gedisteleerde wateren en alle andere voch-
ten , volgens de nieuwe bepalingen ingevoerd, en in gebruik gebragt.
Tafel XLVIII bevat eenige nadere Inhoudsmaten , volgens 's Konings
besluit van 22 Maart 1829. Deze Maten gevoegd bij de Inhoudsmaten
voor natte waren (uit Tafel XLVH) geven voor het geheel van de
Inhoudsmaten , voor natte waren in het klein de