Boekgegevens
Titel: Nederlandsche spraakkunst: ingerigt naar de behoefte van onzen tijd
Auteur: Maas, J.P. van der
Uitgave: Amsterdam: C.L. Brinkman, 1855
Opmerking: 1. Zinsontleding. 2. Woordgronding. 3. Spelling en uitspraak. 4. Woordvoeging. 5. Zinscheiding
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: NOK 94-93
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_204217
Onderwerp: Taal- en letterkunde naar afzonderlijke talen: Nederlandse taalkunde
Trefwoord: Nederlands, Grammatica's (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Nederlandsche spraakkunst: ingerigt naar de behoefte van onzen tijd
Vorige scan Volgende scanScanned page
79
verzwijging van eenige voorzetsels worden die vierde
naamvallen veroorzaakt.
De deelwoorden en hunne verbinding
met andere woorden.
372. Deelwoorden als bijvoegelijke naamwoorden
hebben hunne aanhorige zegwoorden op gelijke wijze
of in den zelfden naamval bij zich, als het zeg-
woord, waarvan zij afgeleid zijn, als: een van ver-
langen smachtend gevoel; — de majesteit van den brie-
schenden leeuw.
373. Zij hebben de hen nader bepalende naamwoorden
op gelijke wijze bij zich als het zegwoord, waarvan
zij afgeleid zijn: de van angst sidderende vrouw.
374. Worden de deelwoorden met zegwoorden ver-
bonden, dan blijven eerstgenoemde onverbogen, als:
de soldaten lagen verspreid in de dorpen.
375. De spreekwijze, l)cstaande uit een zelfstandig
naamwoord of voornaamwoord en een deelwoord,
welke, buiten het verband met de overige rede,
op zich zelve staat, verdient afkeuring, als: de oor-
log verklaard zijnde. Deze verkeerde spreekwijze schijnt
ontstaan te zijn uit eene verkeerde navolging van het
gebruik in andere talen (Latijn). Eene omschrijving
des zins is noodzakelijk , bijv.: toen de oorlog verklaard
was, enz.
Do telwoorden.
376. De telwoorden worden doorgaans, even als
de bijvoegelijke naamwoorden , voor hunne zelfstan-
dige naamw. geplaatst, als: vier dn gen; drie maan-
den; of achteraan, als: in het jaar vijftien honderd
vier en tachtig werd Prins JFillem 1 vermoord. Dit
heeft ook plaats bij de aanhaling van eene plaats
uit eenig boek, als: Ps. 1, vers: 9.
377. Bij een meervoudig telwoord staat een meer-
voudig zelfstandig naamwoord, als: zestig dorpen,
drie en negentig menschen, uitgezonderd wanneer het
getal eene eenheid meer dan een of meer honderd-