Boekgegevens
Titel: Vaderlandsche aardrijkskunde, onderhoudend medegedeeld aan kinderen van acht tot elf jaren: een leesboek voor de scholen
Auteur: Jansz, Pieter
Uitgave: Schoonhoven: S.E. van Nooten, 1851
2e dr; 1e dr.: 1849
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: P.B. 187 : 2e dr.
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_203829
Onderwerp: (Sociale) geografie, cartografie, planologie, demografie: geografie van Nederland
Trefwoord: Geografie, Nederland, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Vaderlandsche aardrijkskunde, onderhoudend medegedeeld aan kinderen van acht tot elf jaren: een leesboek voor de scholen
Vorige scan Volgende scanScanned page
12
plaats voeren. Wij kunnen ten eerste op het paard
zelf gaan zitten , en te paard reizen. Dit kan wel
zeer snel gaan , maar het is ook zeer vermoeijend. Ten
andere kunnen wij in een rijtuig gaan en ons door
paarden laten voorttrekken, en wel in eigen rijtuig ,
huurrijtuig of in den postwagen of de diligenc-j. Het
laatste is zeker het nriinst kostbaar. Met rijtuig legt
men gewoonlijk een' weg, dien men in twee uur
gaan kan, of twee uur gaans, in één uur af.
Men heeft -echter een middel uitgevonden , om nog
veel sneller fe reizen, en hiertoe gebruikt men den
stoom of den zamengedrukten damp van kokend wa-
ter. Hoe die stoom werkt, om iets in beweging te
brengen , zal uw onderwijzer u wel eens zoo goed
mogehjk verklaren.
Eerst heeft men den stoom gebruikt, om schepen
te doen voortgaan, en zulke schepen noemt meii
stoomhoolen. Hiermede kan men langs rivieren , ka-
nalen , binnenzeeën enz. reizen; en tegenwoordig
vaart men reeds met stoombooten over de groote zeeën.
Deze vaartuigen behoeven niet te wachten op gun-
stigen wind en getij 1), maar varen ook tegen wird
en stroom op. Doorgaans reist men met de stoom-
boot omstreeks twee uren gaans in één uur.
Het allersnelst reist men echter in den stoom- of
spoorwagen , een wagen , die, even als de stoomboot,
geheel zonder paarden, alleen door stoom in bewe-
ging wordt gebragt, en over ijzeren sporen gaat,
die juist voor die wagens gelegd zijn. In ons land
brengt ons de spoorw^agen in één uur tijds zes of zeven
uur ver. Hij kan echter nog veel sneller voortgaan.
Zeker wordt het reizen veel aangenamer, als men
daarbij veel afwisseling heeft, en nu eens te voet gaat,
dan eens rijdt, dan weder vaart. En zoo zullen wij
ook doen, kinderen! AI naar de gelegenheid is, zul-
J) Wat is het getij ">