Boekgegevens
Titel: Nieuw handboek der aardrijkskunde, met geschiedkundige aanteekeningen
Auteur: Frijlink, H.
Uitgave: Amsterdam: Hendrik Frijlink, 1858
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 680 D 2
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_203765
Onderwerp: (Sociale) geografie, cartografie, planologie, demografie: geografie van de aarde
Trefwoord: Geografie, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Nieuw handboek der aardrijkskunde, met geschiedkundige aanteekeningen
Vorige scan Volgende scanScanned page
niANKUIJK. 33
lîet fabriekwezen staat in dit kind oj) een hoogcn trap. Vooral
geldt dît van de wolfabrieken ; ook van de zijdcfabriekcn is liet fa-
brikaat zeer getrokken. Verder heeft men katoen-, linnen-, beetwortel-
suikei'-, porselein-, glas-, spiegel-, metaalfabrieken, enz. Voor den
koophandel ligt Frankrijk bij uitstek gelegen, zoo wegens de beide
zeeën, die het bespoelen, als door vele bevaarbare rivieren, kanalen
en doelmatige spoor- en andere wegen.
Frankrijk was vóór de omwenteling van 1789 verdeeld in 16 pro-
vinciën, thans in 86 departementen, als:
1. Het tlep. (1er Seine, met 1,420,000 bewoners, /^rzj's, dc hoofdstad des rijks
cn residentie van den keizer, eene der grootste en merkwaardigste steden van den
aardbol, ligt in eene cenigzins heuvelachtige vlakte, aan beide oevers der Seine,
beslaat vierkante lieticH, is thans met sterke vestingwerken omringd, en had
1 Jan. 1857 1,175,000 inwoners. Parijs, dat in 12 arrondissementen verdeeld is,
bestaat uit de eiijenlijke stad (la ville), aan den noordelijken oever van de Seine,
de tmiversiteit {lèquartier latin), aan den zuidelijken oever, en de oxuhtad (la cité),
op de öcine-eiianden. De vroegere wallen [boulevards) en de daarbuiten gelegene
14 voorsteden [faubourgs) behooren thans tot de stad zelve; de eersten vormen
fraaije wandelingen. Men vindt er vele openbare pleinen, merkwaardige kerken,
prachtige paleizen (de Tuilericn, het Louvre, het Talais-royal, het Luxembourg,
«nz.l, vclc schouwburgen, aanzienlijke fabrieken, eene universiteit, eene groote
bibliotheek, een rijk museum, en andere voortreffelijke inrigtingen, zoowel voor
geleerdheid als voor een of onder weldadig; einde, onder welke laatsten inzonder-
heid liet groote hôtel der Invaliden. — Ten noorden van Parijs ligt de heuvel
Montmartre, met een dorp van 5000 inw. . in 1814 het tooneel van bloedige ge-
vechten. St. Dénis, met eene prachtige kerk, waarin voorliecn de Fransche konin-
gen werden bijiiezet, heeft 10,000 inw. Vlekken zijn: Sceaux met 1800, Charen-
ton niet 14(J0, Vincennes met 3200, Neuilh/ sur Seine met 4000, Passy met 3100
cn Boulogne met 3000 inw. In de nabijheid van het laatste heeft men het bekende
bosch van Boulogne.
2. Dep. der Seine on Oise, met 474,000 bew. Versailles is hiervan dc fraai
gebouwde hoofdstad, on was vóór de omwenteling van 1789 de residentie der ko-
ningen; het heeft een prachtig paleis, een groot park en 30,000 inw. St,^ Cloudy
vlek van 3000 inw., met een rijk versierd lustslot en een park. Malmaison, een
paleis, dat thans zeer vervallen is, maar eens het lievelingsverblijf uitmaakte van
Kapoleon's eerste gemalin. liet vlek ü/crr/y heeft eene beroemde waterleiding, die
door eene stoommachine van warer voorzien wordt. St. Germain en Laye heeft
14.000 inw. Het vlek Sevres, aan de Seine, heeft 5500 inw. en eene vermaarde
porseleinfabriek. Pontoi-ie heeft 5400, Montmorency 1600, Etampes , Mantes
sur Seine 5000 en Corbeil 4400 inw. Chantilly en Creil hebben groote fayence-
fabrieken.
3. Dep. der Oise, met 406,000 bew. Beauvais, hoofdstad aan denTherain,
hcüft veie fabrieken en 14.000 inw. Compiegjie aan de Oise, met een lusthuis,
heeft 9000 inw. Senlis heeft 5000 en h^oyon 0200 inw.
4. Dep. der Aisne, met 558,000 bew. Laon, de hoofdst., heeft kousenfabrie-
ken en 9000 inw. Slag 1814. St. Gobin heeft eêne gieterij van spieirelglas en 3000
inw. Chateau-Thierry, aan de Marne, geboorteplaats van J. de la Fontaine, heeft
5000 inw. Soissons, aan de Aisne, heeft fabrieken en 9000 inw. St. (-luentin, ver-
sterkte stad aan de Somme, heeft fabrieken en 21,000 inw. Het kanaal van St.
Quentin verbindt de IMoord- met dc Middellandsche zee. La l'ère, versterkte stad
aan de Oise, heeft 2500 inw.
5. Dep. der Seine en Marne, met 341,000 bew. Melun, hoofdstad aan do
Seine, heeft 8000 inw. Meaux, aan de Marne, heeft eene fraaije hoofdkerk cn
8000 inw. Fontainebleau, aan de Seine, heeft een lustslot, eene porseleinfabriek
en 9000 inw. Hier onderteekendc Napoleon in 1814 zijnen troonsafstand. Provins
heeft eene mineraalbron en 7000 inw. »
6. Dep. der Somme, met 570,000 bew. Amiens, versterkte hoofdstad aan dc
bevaarbare Somme, heeft aanzienlijke wol- cn katoenfabrieken , cn 47.000 inw. Ab-
beville, versterkte stad aan de Somme, heeft 19,000 inw. Voorts heeft men dc
steden Doidcns, Peromie, Ham, met een kasteel, dat tot staatsgevangenis dient,
Montdidier en St. Valéry, rriet 2500 a 4000 inw.
7. Dep. van het Pas de Calais, met 090,000 bew. Atrcclit (Arras), ver-
sterkte 6tad aan de Scarpe, levert veel kantwerk op, cn heeft 24,000 inw. Bou-
logne sur Mer met 28,000 cn Calais met 12,000 inw, zijn twee vcasterkte stedeu
3