Boekgegevens
Titel: Nieuw handboek der aardrijkskunde, met geschiedkundige aanteekeningen
Auteur: Frijlink, H.
Uitgave: Amsterdam: Hendrik Frijlink, 1858
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 680 D 2
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_203765
Onderwerp: (Sociale) geografie, cartografie, planologie, demografie: geografie van de aarde
Trefwoord: Geografie, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Nieuw handboek der aardrijkskunde, met geschiedkundige aanteekeningen
Vorige scan Volgende scanScanned page
344
amkiïika.
De grond is gedeeltelijk bergachtig, gedeeltelijk vlak (daar, waar
men groote savannen of llano's aantreft), en aan de kust langs den
Grooten oceaan zandig; over het elgemeen echter is hij vruchtbaar en
het klimaat aangenaam, naardien de hitte door de zeelucht en die
van het gebergte gematigd wordt. De Cordilleras de los Andes door-
snijden in vele rigtingen dit land, en vormen in de streken van
Quito de- hoogste bergvlakte, een der heerlijkste oorden, met een
zeer zuiver, gezond klimaat. De toppen van dit gebergte, met
eeuwige sneeuw bedekt, steken hoog boven de wolken uit, en eenige
er van spuwen vuur en rook tusschen de ijsmassa's door. Zoodanige
vulkanen zijn de 17,700 v. hooge Cotopaxi en de 15,180 v. hooge
Tunguragna, Onder de bergen der Cordillera's, in Columbia, vindt
men de Chimhoraqo, die zich ruim 20,000 voet verheft.
De producten zijn inzonderheid goud, zilver, smaragden, saffieren,
parelen, suiker, cacao, katoen, indigo, vanille, tabak, kinabast,
sassafras, welriekende en andere kostbare houtsoorten, gom-elastiek,
muilezels en rundvee {huiden zijn stapelwaren). Onder het gevogelte
munt inzonderheid de condor uit.
Het getal inwoners wordt op 4 millioen geschat; zij zijn gedeel-
telijk Europeanen, gedeeltelijk Indianen (waaronder merkwaardig zijn
de op palmen wonende Guarauno's en de aarde etende Ottoniaka'b),
Kreolen, iMestiezen, Mulatten en negers,
1. De republieken Nieuw-Granada en Panama.
Dit noordwestelijk gedeelte van Columbia grenst aan Venezuela,
Ecuador, den Grooten oceaan, de Vereenigde Staten van iMidden-
Amerika en de Caribische zee. Zij hebben te zamen eene opper-
vlakte van 24,53.>^ v. m. en eene bevolking van 2,365.000 zielen,
waarvan 145,000 op de republiek Panama komen. Deze bevolking
bestaat uit blanken, beschaafde en wilde Indianen, negers, IMestiezen
(bijna 1 mill., derhalve de meerderheid), Mulatten, Zambo's en
Quaterones.
Nieuw-Granada is verdeeld in 6 departementen, als Cundi-
namarca, Cauca, Magdalena, Boyaca, Antioquia en Gua-
nenta, en 2 gebieden, Goajira en Mocoa, die aan de wilde
Indianen zijn toegewezen. Steden zijn:
Santa Fe de Bogota, ook wel alleen Bogota genoemd, de hoofdstad, op eene
heerlijke bergvlakte, 9000 voet boven den water?^piegel der zee gelegen, heeft
eone universiteit en 50,000 inw. In de nabijheid lieeft men den merkwaardigen
waterval van den Kio de Bogota. Zipaquira, met ecnc groote zoutziederij, heeft
7000, Tocayona 1000, La FuriJjcacion 1200, Nei'va 11,000 inw. Popaijan, welge-
bouwde stad in een dal van de rivier Cauca, had, voordat zij in 1834 door eene
verschrikkelijke aardbeving verwoest werd, 20,000 inw Llano grande heeft 7000,
Cali 20i'0, ïiouga 5000, Qtiiddo 3600, San Juan de I'asto (8000 v- hoog gelegen)
10,500, Cartago 4000, Buenaventura 2000 en Escuanda 2500 inw. Cartagena, wel-
gebouwde en versterkte stud op een schiereiland, heeft eene der beste havens van
Amerika, cone citadel cn 28,000 inw. Turhaco, nabij Cartagena, is ra<^rkwaardig
door een na))ijiielegen watervulkaan. Andere steden zijn: 'Folu met 1200, Santa
Marta met 1500, Mompox met 19,000, Baranca nueva met"2000 en Cividad del
Rio de la Ilacha met 3500 inw lunja heeft vele katoen- en wolweverijen en
11,000, Socorro 7000, Pamplona hergboiiw en 10,500, Pnre 1200 inw. S- Antonio
en Rosario de Cucutn zijn kleine stadie*;. Ocnna of Sta. Mnria de Ocana, aan
den Oro (waar in 1825 Bolivar tot dictator benoemd is) heeft 10,000 inw.
De Landengte van Panama is verdeeld in 4 provinciën:
Azuero, Chiriqui, Panama en Veragua. Steden zijn;