Boekgegevens
Titel: Nieuw handboek der aardrijkskunde, met geschiedkundige aanteekeningen
Auteur: Frijlink, H.
Uitgave: Amsterdam: Hendrik Frijlink, 1858
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 680 D 2
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_203765
Onderwerp: (Sociale) geografie, cartografie, planologie, demografie: geografie van de aarde
Trefwoord: Geografie, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Nieuw handboek der aardrijkskunde, met geschiedkundige aanteekeningen
Vorige scan Volgende scanScanned page
2G0 AZië.
G. De riiilippijnsclic of Manilisclie eilanden, de noor-
lijkste van do Oost-Indische eilanden, beslaan 3650 v. m., tellen 5
milL bew, (meest Roomsch-Kath.), zijn buitengemeen vruchtbaar, en
staan onder do Spaansche heerschappij.
Uet grootste heet Manila of Luzon, waarop de hoofdstad Mamla, met aan-
zienlijken handel en 140,000 iuw. Do stad is door de rivier Passig in 2 deelen, Ma-
nila en gescheiden. iMerkwaardig is de groote koninklijke cigarenfabriek,
waarbij 8000 menschen bezig zijn. De nabijgelegen stad Cavite, vroeger eene oor-
logshaven met 20,000 inw., is thans geheel verlaten. Onder do 17 provinciën van
het eiland Luzon is Pampanga, mot de hoofdst. Bacolor, een uer rijksten, en
cr wordt het meeste rijst geteeld. Ten noorden van Luzon liggen do er toebo-
hoorendo kleinere eilanden der Batanon, die met de Basji-eilanden een
kleinen archipel vormen, welker geheele bevolking 8000 zielen bedraagt, en wier
hoofdplaats St. Domingo is, die eeno haven, een foi't en eene bezetting heeft. Van
de zuidelijke groep, de Bissgaya of Bissajische eilanden, behooren aan
Spanje de 2 grootste, namelijk: Zebu, met kakaobouw, parelvisschcrij cn
240,000 bew.; de hoofdst. Zebu telt 40,000 inw.; en Panay met 405,000 bew.;
hoofdst. Ilo'llo, met 10,000 en llaro met 20,000 inw. Op de andere voornaamste
eilanden — Samar, Leyto, Negros en Mindoro — bezitten de Spanjaar-
den streken aan do kust, terwijl de inlanders in de binnenlanden geheel onafhan-
kelijk leven. De Bissajische eilanden zijn slechts door smalle zeeëngten vau elk-
ander gescheiden, waarin dO'scheepvaart gevaarlijk is.

7. Magindanao, groot 1200 v. m., ligt ten zuiden van do Phi-
lippijnen, en heeft een ongezond klimaat. Moerassen, meren, zand-
woestijnen en vulkanen wisselen elkander af; doch er zijn ook vrucht-
bare streken op dit eiland, dat meer dan 500 rivieren telt, waarvan
20 bevaarbaar zijn. De inwoners, grootendeels Maleijers, die onder
sultans staan, zijn wegens hunne zeerooverij bekend. De Spanjaarden
hebben hier bezittingen.
Magindanao, do oude hoofdst., bestaat niet meer. Selangan,^Q nieuwe hoofdst.,
heei't 12,000 inw., en is residentie van den sultan. Pollok, met veel handel, is
een der beste havens in de Indische zee. In het Spaansch gedeelte ligt Sambu-
angamy een verbanningsoord voor de Philippijnen, met 5000 inw.
8. De Soeloe-eilanden, eene talrijke groep, ten noordoosten
van Borneo, zijn zeer fraai en vruchtbaar, en staan onder het
beheer van eenen sultan. Het getal bew. is 150,000, en het grootste
eil., dat Paragoa of Palawan heet, beslaat 420 v. ra.
Bewauan of Song, de hoofdst. en residente van don sultan, ligt op het eiland
So doe.
Voor Nederlanders is ten hoogste belangrijk:
Hieronder verstaat men, zoo als reeds gezegd is:
9. De Soenda-eilanden, verdeeld in a de Groote en Z» tle Kleine
Soenda-eilanden, en 10 de Molukken of Specerij-eilanden.
Do Indische archipel was oorspronkelijk door volken bewoond, die tot den Ne-
gerstam behoorden. Deze zijn grootendeels door dc Maleijers vernietigd, of in
do gebergten verdreven, waar zij zich schuil houden. Deze wilden (want dat zijn
zij) gaan bijna naakt, of bedekken slechts een gedeelte van hun ligchaam met
matten;
zij wonen op hoornen of in grotten, en leven van jagt, vischvangst, cn
verder van alles wat het aardrijk van zelf oplevert. De meeste van hen zijn ook
nog mcnschencters. Do Malc^crs (een Kaukazische stam) maken de talrykste be-
volking uit. Van het oinde der 12iic tot in de 14(le eeuw breidden zij zich van
het magtige cn vrij beschaafde rijk Mcnangkabao ^ op Sumatra, over de andere