Boekgegevens
Titel: Nieuw handboek der aardrijkskunde, met geschiedkundige aanteekeningen
Auteur: Frijlink, H.
Uitgave: Amsterdam: Hendrik Frijlink, 1858
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 680 D 2
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_203765
Onderwerp: (Sociale) geografie, cartografie, planologie, demografie: geografie van de aarde
Trefwoord: Geografie, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Nieuw handboek der aardrijkskunde, met geschiedkundige aanteekeningen
Vorige scan Volgende scanScanned page
UET KONINGRIJK BEIJEREN.
151
Schellenberg, bekend door de nederlaag, aldaar in 1704 aan de Franschen toege-
bragt. ilóchstadt, aan den Donau, heeft 2ü00 inw.; in de nabijheid bragten de ver-
eenigde Oostenrijkers en Engelschen in 1704 den Franschen eene volkomen nederlaag
toe. Dillingen, welgebouwde stad op eenen heuvel aan den Donau, heeft levendige
scheepvaart en 3600 inw. Löningen heeft 4000, GünzburgZ2m, Leipheim 1500, Bur-
^au 2200 en Wertingen 1700 inw. Kempten, in eene vlakte, door hoogen bergen om-
ringd, aan de Hier, heeft gewigtigen handel en 9000 inw. Lindau, versterkte stad
op 3 eilanden in het meer van Constans, waarvan het grootste met het vaste land
verbonden is, heeft eene haven, levendigen handel en 4500 inw. Oberstdorf, eea
2560 v. hooggelegen vlek, heeft een kasteel. eene staalsmederij en 2000 inw. Ander-
halve mijl vandaar heeft men het verrukkelijke Oy-dal, met een beroemden wa-
terval. Immenstadt heeft 1300, Füssen 1500 inw. Kauf heuern, welgebouwde stad
in het Wertacher dal, aan do Wertach, heeft fabrieken, handel en 4500 inw.
tSchwabmüncken heeft 2800, Mindelhcim 2700, Ottobeuem 1600 inw. Memmingen,
welgebouwde stad in een bevallig en vruchtbaar oord, aan het riviertje Aach en
een uur van de Iller, heeft fabrieken, groote hopteelt, belangrijken handel en
10,000 inw. Weissenborn heeft 1600 inw. Babenhausen, vlek aan de Gunz, de re-
sidentie van den vorst van Fugger-Babenhausen, heeft 2 sloten. De vorsten en
graven van Fugger zijn in onderscheidene liniën verdeeld, hebben uitgestrekte be-
zittingen, en zijn afkomstig van eeuea linnenwever, die iu de I4<ie eeuw naar
Augsburg trok.
8. De Palts,
108^
v. m., met 620,000 bew.
Spiers {Speye7-), de hoofdstad, in een aangenaam oord, aan de vereeniging van
de Speyerbach met den Rijn, heeft eene fraaije domkerk, handel, scheepvaart
cn 10,000 inw. Ludivigshafen, tegenover Mannheim, waarmede het met eene schip-
brug gemeenschap heeft, heette tot aan 1843 Rheinschanzzij vergroot zich tot
eene prachtige handelstad, en telt 10,000 inw. Deidesheim, met wijnbouw, heeft
2500 inw. Dürkhehn, welgebouwde stad aan den ingang van een romantisch dal
en in de nabijheid van het Ilaardtgebergte, heeft 5000 inw., sterken wijnbouw,
en houdt eene beroemde markt (de Michaelis- of Worstmarkt); ook is er in do
nabijheid eene zoutmijn, Philippstnal genoemd. Freinsheim, met wijnbouw, heeft
2200 inw. Neustadt aan de Haardt, aan den voet van het Haardtgebergte, in een
der fraaiste oorden, dat door de Speyerbach besproeid wordt, heeft 6000 inw. en
is eene zeer levendige plaats. Edenkoben heeft eene mineraal bron, handel, wijn-
bouw cn 5000 inw. Wachsenheim aan de Haardt heeft mede wijnbouw en 3000,
Oggersheim eene groote cigarenfabrick en 1800 inw. Frankenthal, regelmatig ge-
bouwde stad aart een kanaal, dat naar den Rijn geleidt, heeft vele fabrieken
en 5000 inw. Lambsheim heeft 3000, Dirmstein 2200, GrUnstadtSGOO, Göllheiin 2\00,
Kirchheim-Foland 3200, Winniveiler 1400, Otterberg 2800 inw. Kaiserslautern, aan
do Lauter, op het Ilaardtgebergte, heeft in de nabijheid ijzermijnen en ijzergiete-
rijen cn 8000 inw. Landstuhl beeft 2000, Kussel 2500, Wolfstein 950, Lauterecken
1200, Obermoschel 1300, Odernheim 1150, Homburg 3200 inw. Zweibrücken, regel-
matig gebouwde stad aan de Erbach, met eene werktuigfabriek en 8500 inw., had
voorheen een prachtig residentieslot van den hertog van Zweibrücken, waarvan
de ruinen tot het bouwen eener kerk zijn aangewend. Pirmasens, welbebouwde
stad, voorheen de residentie van den landgraaf van Hessen-Darmstadt, heeft 6000
inw. Blieskastel heeft 2100, St. Ingbert, vlek met steenkool- en ijzermijnen, 3500,
Answeiler 2800 inw. Landau, versterkte stad in een fraai oord aan de Queich,
is eene Duitsche bondsvesting en heeft 7500 inw. Bergzabern heeft 2800 inw. Ger-
mersheim, stad en bondsvesting, met 3000 inw., ligt aan den uitloop van de Queich
in den Rijn, uit welken men hier waschgoud trekt. Langenkandel heeft 40OO, Rhein'
zabern 2100, Billigheim 1900, HagenbaSi 1400 en Neuburg 1500 inw.
UKT tkOmMKUMSMk HAIVMOVKR.
Dit rijk grenst aan de Deenseh- en Pruissisch-Duitsche landen.
Hamburg, Bremen, Mecklenburg, Brunswijk, Keurhessen, Lippe-
Schaumburg, Lippe-Detmoid, het Waldecksche vorstendom Pyr-
mont, Oldenburg, de Nederlanden en de Noordzee, en beslaat bijna
700 vierk. mijlen. De bevolking, die grootendeels Luthersch is, be-
draagt 1,850,000 zielen.
Ilannover on Brunswijk vormden een gedeelte van het oude hertogdom Saksen,
waartoe ook Oldenburg, Westfalen, Lippe, Waldeck en Holstein behoorden, en