Boekgegevens
Titel: Eerste grondbeginselen der natuurkunde: strekkende tot leesboek voor alle standen hoofdzakelijk tot zelfonderrigt voor jonge lieden, en tot handleiding voor onderwijzers
Auteur: Burg, P. van der
Uitgave: Gouda: G.B. van Goor, 1854
3de, geheel omgewerkte dr.; Oorspr. dr. : 1846
Opmerking: Bevat ook: 'Fondslijst. van den uitgever G.B. van Goor ...' (36 p.)
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 738 F 19
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_203607
Onderwerp: Natuurkunde: klassieke fysica: algemeen
Trefwoord: Natuurkunde, Gidsen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Eerste grondbeginselen der natuurkunde: strekkende tot leesboek voor alle standen hoofdzakelijk tot zelfonderrigt voor jonge lieden, en tot handleiding voor onderwijzers
Vorige scan Volgende scanScanned page
799
Fig. 521.
de figuur geheel zwart voorgestelde, hars-lagen, waarmede alle tusschenruimlen
zijn volgegoten, bewerkstelligd; de soldeerplaatsen zijn natuurlijk geheel onbe-
dekt gelaten. Eveneens wordt met hars de geheele massa in een' koperen band
(zie fig. 518) vastgemaakt. De knop x in fig. 518 is met het vrije bismuth-einde
b in fig. 520, de andere y met het antimoniuni-einde a verbonden.
Worden aan zulk eene zuil grootere afmetingen gegeven, zijn de staven bij
\oorbeeld 25 tot 30 in aantal, 7 tot 8 duim lang, 1,5 duim breed en 5 streep
dik, en plaatst men nu de eene zijde der soldeerplaatsen in eene schaal A vau
messing, (ziefig. 521) waarin, door middel vau eene er onder gezette wijn-
geestlamp, water kokend wordt gehouden, terwijl het
omkleedsel A, van eene trechtervormige ruimte voor-
zien, bij s met ijs of koud water wordt gevuld, ten einde
een groot verschil van temperatuur der beide einden
te onderhouden, zoo verkrijgt men, indien men het
eene einde des sluitdraads aan b of de bismuthpool,
cn het andere einde aan de antimoniumpool a be-
vestigd , bij sluiting van den draad een' stroom, die
een electromagneet vormen, platinadraad verwarmen
kan, en bij inschuiving van een' inductie-rol en stroom-
verbreker, vonken doet zien, schokken voorbrengt en water kan ontleden.
Even als door verwarming of verkoeling der soldeerplaats van twee metalen
een electrische stroom wordt voortgebragt, zoo ontstaat er, volgens de ont-
dekking van Peltier, omgekeerd, door een stroom, welken meu door de beide
aaneengehechte metalen laat gaan, aau de solileerplaats warmte of koude. Het
meest in het oog loopend vertoont zich dit verscliijnsel bij eene verbinding vau
antimonium en bismuth, en men kan het zeer duidelijk doen optreden, zoo men
daartoe een toestelletje gebruikt, dat in fig. 522 wordt voorgesteld, endoorden
Fig. 522.
beer Logeman in dien vorm aan den schrijver werd geleverd. Bij A bevindt
zich een glazen bolletje van 6 duim middellijn en vau drie halsjes voorzien;
door de openingen a en b is een staafje van antimonium en bismuth gebragt,
waarvan de soldeerplaats s midden in het bolletje A reikt. Bij a en b zijn
tweemaal omgebogene koperen geleiddraden aan het staafje bevestigd, die met