Boekgegevens
Titel: Eerste grondbeginselen der natuurkunde: strekkende tot leesboek voor alle standen hoofdzakelijk tot zelfonderrigt voor jonge lieden, en tot handleiding voor onderwijzers
Auteur: Burg, P. van der
Uitgave: Gouda: G.B. van Goor, 1854
3de, geheel omgewerkte dr.; Oorspr. dr. : 1846
Opmerking: Bevat ook: 'Fondslijst. van den uitgever G.B. van Goor ...' (36 p.)
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 738 F 19
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_203607
Onderwerp: Natuurkunde: klassieke fysica: algemeen
Trefwoord: Natuurkunde, Gidsen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Eerste grondbeginselen der natuurkunde: strekkende tot leesboek voor alle standen hoofdzakelijk tot zelfonderrigt voor jonge lieden, en tot handleiding voor onderwijzers
Vorige scan Volgende scanScanned page
.700
het water reikt, met het lak bedekt worden. Ook is het voor de spoedige ont-
wikkeling van het gas noodzakelijk, om enkele druppels zwavelzuur in het water
te doen, want daardoor wordt de geleidbaarheid van het water voor de electri-
citeit bevorderd.
Het verdient opmerking dat de hoeveelheid zuurstof, die aan de positieve
pool vrij en in het glas s verzameld wordt, half zoo groot in uitgebreidheid is
als die van de waterstof, welke aan de andere pool vrij wordt en in het glas w
opstijgt. De gassoorten worden aUoo in dezelfde verhouding afgezonderd, in
welke zij zich tot water verbinden.
Wilde men de beide gassoorten niet van elkander gescheiden verkrijgen, maar
vereenigd, welke vereeniging dan het zoogenaamde knalgas zou vormen, dan
had men zich kunnen bedienen van eenen toestel, zooals fig. 428 voorstelt. Een
Fig. 428.
glazen vat houdt het met een weinig zwa-
velzuur vermengde water in; de beide pool-
platen m en n zijn van platina en hangen in
de vloeistof; de draden, waaraan zij gebon-
den zijn, gaan luchtdigt sluitend door de
stop en dragen twee kokertjes a en b, waarin
men kwik giet, om er de pooldraden van
eenen galvanischen toestel in te dompelen;
gemakkelijker kan dit evenwel door klem-
schroefjes geschieden. Door deze inrigting
wordt, ten gevolge van de uitgebreidheid der
platen, en omdat men ze digter bij elkander
kan brengen, veel meer water ontleed dan
in het eerst beschrevene glas; het knalglas
ontwijkt door de buis c, aau welks einde het
opgevangen kan worden. Teylers groote gro-
vesche batterij levert 1,25 kubieke palm der gemengde gassen uit zuur gemaakt
water in den tijd van eene minuut, en uit zuiver bronwater in twee minuten.
De vermelding dezer laatste bijzonderheid leidt als van zelve tot de aanwij-
zing van het gebruik, dat Faraday van de waterontleding heeft leeren maken, tot
het meten van de sterkte des electrischen strooms. Brengt men namelijk het bene-
deneinde der buis c, fig. 428 in een vat A met water (zie fig. 429) en zet men over
den mond van de krom gemaakte buis c eene met water gevulde, van boven ge-
sloten buis 6, dan verzamelt zich natuurlijk het knalgas in de buis, stijgt iu
bellen naar de bovenruimte op, en dringt voortdurend het water naar beneden,
ïs nu de buis b van maatstreepjes voorzien, die de grootte der ruimte, waarin
het gas zich verzamelt, in kub. duimeu bijvoorbeeld aangeven, dan kan de
door eene batterij in eenen bepaalden tijd gemaakte hoeveelheid gas, de betrek-
kelijke sterkte van den stroom in vergelijking van andere batterijen doen kennen.
Men noemt een werktuig, dat tot bereiking van dit doel is ingerigt voltameter