Boekgegevens
Titel: Eerste grondbeginselen der natuurkunde: strekkende tot leesboek voor alle standen hoofdzakelijk tot zelfonderrigt voor jonge lieden, en tot handleiding voor onderwijzers
Auteur: Burg, P. van der
Uitgave: Gouda: G.B. van Goor, 1854
3de, geheel omgewerkte dr.; Oorspr. dr. : 1846
Opmerking: Bevat ook: 'Fondslijst. van den uitgever G.B. van Goor ...' (36 p.)
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 738 F 19
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_203607
Onderwerp: Natuurkunde: klassieke fysica: algemeen
Trefwoord: Natuurkunde, Gidsen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Eerste grondbeginselen der natuurkunde: strekkende tot leesboek voor alle standen hoofdzakelijk tot zelfonderrigt voor jonge lieden, en tot handleiding voor onderwijzers
Vorige scan Volgende scanScanned page
.635
Fig, 388.
Indien dan aan dit deksel eene stervormige figuur wordt geschroefd en op de
koperen plaat der luchtpomp een ring geplaatst van 2 a 3 duim breedte, zoo zal
de E, die uit het bij den geladenen conductor geplaatste deksel naar den ring
in vonken overstroomt, eene bekoorlijke lichtspeling te weeg brengen.
15*. Wil meu eene aaneenschakeling van electrische vonken hebben, dan moet
men den geleider, door welken de electriciteit in den grond overstroomt, hier
en daar afbreken. Rijgt men b. v. eenige metalen koralen of kogeltjes aan een'
zijden draad, en wel zóó, dat de kogeltjes door knoopen eenige strepen van
elkander verwijderd blijven, en vormt men van zulke kettingen letters of figuren,
dan zullen deze zoo lang lichtend blijven, door het overspringen van vonken van
het eene kogeltje op het andere, als de electriseer-machine wordt gedraaid, van
wiens conductor de electriciteit door de genoemde keten in den grond overstroomt.
Op de beschrevene wijze maakt meu de zoogenaamde fiikkerstaven. Deze be-
slaan uit glas, waarop ruitvormige blaadjes bladtin met gom zijn vastgekleefd,
en welks hoekpunten een weinig van elkander zijn verwijderd (zie fig. 388).
Gewoonlijk kleeft men ze zóó op de glazen staaf, dat ze er eene schroeflijn om-
heen vormen. Indien men nu het eene einde van
zulk eene buis in de hand houdt, en het andere
aan den geladen conductor der machine, die
onderwijl gedraaid wordt, zoo ziet men in het
donker, tusschen elke twee ruitjes, vonken over-
springen, waardoor er over de geheele lengte van
de staaf eene schroefvormige lichtstreep zich ver-
toont.
De fiikkerplalen zijn op dergelijke wijze zamen-
gesteld en bestaan uit eene glazen plaat (zie fig.
389), op welke eene aaneen verbondene gebrokene
hjn van bladtin is vastgekleefd, in diervoege, als
men dit in de figuur waarneemt {abcde tot z).
Deze metalen geleider loopt echter niet van a tot
z onafgebroken voort, maar er zijn hier en daar
met een scherp mesje smalle sneden in de strooken
bladtin gegeven, zoodat, wanneer men z met
den geladenen conductor in verliand brengt, en
rt met de hand vast houdt, de electrische von-
ken ter plaatse, waar de strooken bladtin zijn afgebroken, overspringen,
gelijk in dit figuur is aangeduid. Onze teekening geeft op de plaat eene soort
>an lichtende kolom; het is gemakkelijk te zien dat men op deze wijze naam-
cijfers en allerlei figuren kan voorstellen. Bestrijkt meu eene glazen plaat niet
eene zeer dunne laag gom of vernis, en vormt men daarop afdeelingen van ijzer-
koper- tin- zilver- zink-vijlsel enz., dan verkrijgt men door het overspringen der
vonken van den conductor de fraaiste afwisseling van kleuren