Boekgegevens
Titel: Eerste grondbeginselen der natuurkunde: strekkende tot leesboek voor alle standen hoofdzakelijk tot zelfonderrigt voor jonge lieden, en tot handleiding voor onderwijzers
Auteur: Burg, P. van der
Uitgave: Gouda: G.B. van Goor, 1854
3de, geheel omgewerkte dr.; Oorspr. dr. : 1846
Opmerking: Bevat ook: 'Fondslijst. van den uitgever G.B. van Goor ...' (36 p.)
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 738 F 19
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_203607
Onderwerp: Natuurkunde: klassieke fysica: algemeen
Trefwoord: Natuurkunde, Gidsen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Eerste grondbeginselen der natuurkunde: strekkende tot leesboek voor alle standen hoofdzakelijk tot zelfonderrigt voor jonge lieden, en tot handleiding voor onderwijzers
Vorige scan Volgende scanScanned page
.529
lichtend buitenste omkleedsel ECC der vlam. De drie ge-
noemde afdeelingen kan men gemakkelijk bij elke kaarsvlam
ontdekken. Uit deze verklaring blijkt, dat de vlam des te lich-
ter zal zijn, hoe meer aanrakingspunten er zyn tusschen de
zuurstof en bét verbrandende ligchaam.
Waarom moeten wij nu de brandbare ligchamen eerst eenen
zekeren warmtegraad geven, alvorens zij ontvlammen? Alleen
om ze eerst gasvormig te maken. — Waarom branden alle
stoffen niet even spoedig? — Omdat de eene meer hitte be-
hoeft om gasvormig te worden dan de andere. — W^aarom
gloeijen eenige ligchamen slechts, terwijl andere t;/ammen ?—
Omdat de laatste reeds vóór de verbranding gasvormig wor-
den. — Waarom rookt soms eene kaars of lamp? — Omdat
de voortgebragte hitte niet genoegzaam is, om de koolstof,
die in de vlam opstijgt, geheel te doen verbranden.
De weldadige hand des Scheppers laat het den mensch niet
aan stoffen ontbreken, om zich warmte le verschaffen. Of
bestaan de plantaardige ligchamen, dus ook houtsoorten,
steenkolenbeddingen, die toch van vroegere bosschen afkomstig zijn, enz. niet
uit die stoffen, namelijk kool- en waterstof, die zich gaarne met de zuurstof van
den dampkring vereenigen?
Men heeft pogingen aangewend, om de hoeveelheid warmte te bepalen, die
door verschillende stoffen, onder gelijke omstandigheden, bij hare verbranding
ontwikkeld wordt. Dat dit in het dagelijksche leven van eenig gewigt mag ge-
acht worden, is duidelijk, indien men bedenkt, hoe vaak men er belang bij heeft
om goede brandstoffen te kennen en ze te kunnen beoordeelen.
Fig. 308.
Rumford vond daartoe een' toestel
uit, waarvan fig. 308 eene afbeelding
geeft. A is eene koperen kist of bak,
die met water van O graden is ge-
vuld, s s s eene slangvormige buis,
welke zich aan den beneden bodem
binnen in de kist bevindt, en met
beide einden c en s' door de wanden
heen naar buiten gaat. Een dier ein-
den c is van eene soort van trechter
voorzien; l t is een thermometer,,
welks bol eene zeer langwerpige ge-
daante bezit en bijna van boven tot
onder iu den bak reikt. Stelt nu eens,
»
men wil eene vergelijking der waarde
als brandstof tusschen eenige ligcha-