Boekgegevens
Titel: De scheikunde van het onbewerktuigde en bewerktuigde rijk: bevattelijk voorgesteld en met eenvoudige proeven opgehelderd
Auteur: Stöckhardt, J.A.; Gunning, Jan Willem
Uitgave: Schoonhoven: S.E. van Nooten, 1855
3de Nederduitsche uitg. van Stöckhardt's Schule der Chemie, bew. door J. W. Gunning
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 649 E 15
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_203594
Onderwerp: Scheikunde: scheikunde: algemeen
Trefwoord: Chemie, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   De scheikunde van het onbewerktuigde en bewerktuigde rijk: bevattelijk voorgesteld en met eenvoudige proeven opgehelderd
Vorige scan Volgende scanScanned page
78 Niet-metalen, of fiieialldiden.
vloeipapier, in suiker, in de muren enz. bevrerkt. Op dezelfde
wijze trekken alle vaste ligchamen, die vele poriën, dus ook vele
tusschenwanden hebben, vloeistoffen en luchtsoorten aan. In een
stuk houtskool, ter grootte van eene noot, bevinden zich vele hon-
derden poriën en doorgangen, zoodat, indien men derzelver opper-
vlakten naast elkander kon leggen, ze eene meer dan 1000 maal
groote uitgebreidheid zouden bedekken, dan het stuk kool. De
aantrekkingskracht van deze groote oppervlakte is zoo sterk, dat
de kool van vele luchtsoorten 80—90 malen zooveel kan opzuigen,
als zij zelve ruimte inneemt. Het is zeer waarschijnlijk, dat deze
luchtsoorten, bij deze zamenpersing in eene 80—90 malen klei-
nere ruimte, in het inwendige van de kool vloeibaar of vast worden.
^Bij de platinaspons (85 c), een nog poreuser ligchaam dan de
kool, ontstaat ten gevolge van het inzuigen van zuurstof en wa-
terstof eene verhitting, die het platina zelfs doet gloeijen. In ge-
ringeren graad ontstaat deze verhitting ook bij de houtskool, wan-
neer zij gassoorten opslorpt, en zij kan ook hier, bepaaldelijk bij
opeenhooping van groote hoeveelheden fijn gestooten kool, ont-
branding veroorzaken, gelijk vele, bijzonder iu buskruidfabrieken
voorgekomene gevallen hebben aangetoond.
Waterstofgas en zuurstofgas verbinden zich niet scheikundig met
elkander, hoe lang men ze ook zamen laat staan, maar zij ver-
eenigen zich oogenblikkelijk tot water, wanneer men een stukje
platinaspons met het mengsel in aanraking (contact) brengt. Deze
wijze van werken zal thans gemakkelijk te begrijpen zijn , wanneer
men zich herinnert, dat de chemische verwantschap slechts in de
grootste nabijheid werkt, alzoo bij de innigste aanraking van lig-
chamen. In platinaspons, zoo als ook in andere poreuse ligchamen
kunnen gassoorten tot op het 80ste, ja in het eerste tot op het
800ste gedeelte van haar volumen verdigt worden, cn zij moeten
elkander dus daarin 80—800 maal nader en inniger aanraken.
107. Men kan uit elke plantaardige of dierlijke stof, door ze
ouder afsluiting der lacht te verhitten, kool bereiden en deze aldus
verkregene koolsoorten hebben dikwijls een zeer verschillend voor-
komen en verschillende eigenschappen. De volgende zijn alge-
meen bekend;
a) Houtskool.
b) Lampzwartis hoogst fijn verdeelde kool, die zich uit lueht-
vormige koolstofverbindingen, b. v. uit de vlam van steenkolen,
4iout, olie enz. afzet, wanneer er gedurende de verbranding geene
iiSm