Boekgegevens
Titel: De scheikunde van het onbewerktuigde en bewerktuigde rijk: bevattelijk voorgesteld en met eenvoudige proeven opgehelderd
Auteur: Stöckhardt, J.A.; Gunning, Jan Willem
Uitgave: Schoonhoven: S.E. van Nooten, 1855
3de Nederduitsche uitg. van Stöckhardt's Schule der Chemie, bew. door J. W. Gunning
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 649 E 15
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_203594
Onderwerp: Scheikunde: scheikunde: algemeen
Trefwoord: Chemie, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   De scheikunde van het onbewerktuigde en bewerktuigde rijk: bevattelijk voorgesteld en met eenvoudige proeven opgehelderd
Vorige scan Volgende scanScanned page
64 Niet-metalen, of fiieialldiden.
gen 2 aeq. waterstof en 2 aeq. znurstof, enz. Het is eiken leerling
ten dringendste aan te raden, zich met deze zoo bovenmate bevatte-
lijk en aanschouwelijk makende teekenleer zeer vertrouwd te maken.
89. Er blijft ons nog over, de verandering te beschouwen, welke
het ijzer ondergaan heeft, terwijl het met behulp van het zwavel-
zuur het water ontleedde en waterstof daaruit vrij maakte.
Proef. Men giet den inhoud van de flesch, waaruit de waterstof
is ontwikkeld, in eene poreeleinen schaal, verhit dien daarin tot
kokens toe en filtreert; op het filtrum zal eene zwarte stof terug
blijven; dit is kool, die in het ijzer bevat was. Het ijzer zelf is
verdwenen, het is opgelost geworden en bevindt zich in het door-
geloopene vocht, doch niet meer als ijzer, maar als een ijzerzout,
dat zich bij het bekoelen in groene doorschijnende kristallen af-
scheidt. De vorming daarvan blijkt uit nevensgaand schema:
Water = zuurstof en waterstof
IJzer_\ = ijzeroxydule.
Zwavelzuur ____\ = ijzerzout.
Het ijzerzout krijgt dientengevolge den naam van zwavelzuur
ijzeroxydule; in het dagelijksehe leven is het onder de benaming
van ijzervitriool bekend. IJzer en zwavelzuur kunnen zich niet
met elkander verbinden, want het geldt als eene wet in de anor-
ganische chemie, dat enkelvoudige ligchamen zich slechts met enkel-
voudige, zamengestelde slechts met zamengestelde kunnen verbinden;
wel kan de verbinding geschieden, wanneer het ijzer geoxydeerd
en daardoor een zamengesteld ligehaam wordt. De zuurstof , die
het tot oxydatie noodig heeft, vindt het hier alleen in het water,
doch het is niet sterk genoeg, om alleen aan het water de zuurstof
te ontnemen; helpt nu het zwavelzuur mede, dat sterke begeerte
(verwantschap) heeft, om zich met eene basis te vereenigen, zoo
zijn beide te zamen in staat, het water te overweldigen, er ont-
staat eene basis (ijzeroxydule), die zieh terstond bij het zwavelzuur
voegt. De afgescheiden waterstof wordt luchtvormig en ontwijkt.
In plaats van ijzer gebruikt men ook dikwerf zink tot het ver-
krijgen van waterstof.
LUCHT.
9Ó. Onze aardbol is rondom als met een mantel van lucht
omgeven, dien men atmospheer of dampkring noemt; zij strekt
zich tot ongeveer 10 mijlen boven de aarde uit. De dampkrings-