Boekgegevens
Titel: De scheikunde van het onbewerktuigde en bewerktuigde rijk: bevattelijk voorgesteld en met eenvoudige proeven opgehelderd
Auteur: Stöckhardt, J.A.; Gunning, Jan Willem
Uitgave: Schoonhoven: S.E. van Nooten, 1855
3de Nederduitsche uitg. van Stöckhardt's Schule der Chemie, bew. door J. W. Gunning
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 649 E 15
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_203594
Onderwerp: Scheikunde: scheikunde: algemeen
Trefwoord: Chemie, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   De scheikunde van het onbewerktuigde en bewerktuigde rijk: bevattelijk voorgesteld en met eenvoudige proeven opgehelderd
Vorige scan Volgende scanScanned page
Zuurstof of oxygenimn. 51
dwarsplankje, zoodat het krijt een weinig beneden de helft van
Fig. 28. glä-s komt te hangen. Wordt nu de phosphor met
een' in eene vlam verhitten ijzerdraad aangeraakt, zoo
ontvlamt hij en brandt met een buitengewonen licht-
glans , terwijl de flesch met eenen digten witten rook
gevuld wordt. Deze rook bestaat uit phosphor, che-
misch verbonden met zuurstof, cn maakt het blaauwe
reageerpapier rood, is dus ook een zuur; het draagt
den naam van phosphorzuur. Laat men het glas eenigen
tijd rustig staan, zoo zet zich de rook af en lost zich
op in het op den bodem aanwezige water; dit verkrijgt daardoor
een zuren smaak.
66. Even als de smaaklooze kool en de smaaklooze zwavel cn
dc phosphor door verbranding met zuurstof zure eigenschappen
verkrijgen, worden nog vele andere enkelvoudige ligchamen door
de zuurstof tot zuren gemaakt; dit is de reden, waarom men haar
den naam van zuurstof gegeven heeft. Veelal noemt men haar ook
naar den Griekschen naam oxygenium (zuurmaker). Hiervan zijn
de twee zoo dikwerf voorkomende woorden oxyderen en oxyde
afkomstig. Oxyderen heet met zuurstof verbinden, verbranden;
oxyde is het produkt van de verbinding en beteekent een ver-
brand, d. i. een met zuurstof verbonden ligehaam. De zoo even
genoemde zuren kunnen derhalve ook zure oxyden genoemd worden.
67. F roef d. Men make een stukje sodium-metaal vast aan
Fi" 29 ijzerdraad en late het eenige uren in een met
■ zuurstof gevuld glas hangen, het verandert in eeue
witte massa, die gemakkelijk in water wordt opgelost.
De oplossing smaakt loogachtig of alkalisch , even als
het kalkwater; blaauw reageerpapier verandert daarin
niet van kleur, het roode daarentegen wordt blaauw;
er is eene verbinding ontstaan, welke men als het
tegenovergestelde van een zuur moet beschouwen, zij
wordt sodiumoxyde genoemd. Men bewaart ook deze
flesch tot verder gebruik.
Het sodium-metaal heeft eene zoo groote neiging, om zich met
zuurstof te verbinden, dat het, aan de lucht blootgesteld, deze
spoedig daaruit tot zich trekt; men bewaart het derhalve, om het
onveranderd te houden, in eene vloeistof, die geene zuurstof
bevat. Zoodanig eene vloeistof is de bekende steenolie.
68. Froef e. Een stuk dun ijzerdraad of eene dunne gegloeide
3*