Boekgegevens
Titel: De scheikunde van het onbewerktuigde en bewerktuigde rijk: bevattelijk voorgesteld en met eenvoudige proeven opgehelderd
Auteur: Stöckhardt, J.A.; Gunning, Jan Willem
Uitgave: Schoonhoven: S.E. van Nooten, 1855
3de Nederduitsche uitg. van Stöckhardt's Schule der Chemie, bew. door J. W. Gunning
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 649 E 15
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_203594
Onderwerp: Scheikunde: scheikunde: algemeen
Trefwoord: Chemie, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   De scheikunde van het onbewerktuigde en bewerktuigde rijk: bevattelijk voorgesteld en met eenvoudige proeven opgehelderd
Vorige scan Volgende scanScanned page
48 Niet-metalen of metallöiden.
zuurstof zoo nabij elkander, dat de ehemiselie kracht ze bij elkander
kan houden (a) ; doch in de warmte-worden
zij zoo ver uit elkander gebragt (b) , dat zij
uit het gebied der chemische aantrekking komen
en zich van elkander verwijderen. Dit geschiedt
echter hier des te gemakkelijker, daar zoowel
de zuurstof als het kwik in de warmte eene groote neiging hebben,
om luchtvormig te worden, eene neiging, welke de chemische
kracht evenzeer tegenwerkt.
58. De flesschen, waarin zich de zuurstof bevindt, schijnen
ledig te zijn, want de zuurstof is even kleurloos en onzigtbaar als
de gewone lucht; evenmin heeft zij eenigen smaak of reuk. Men
noemt haar ook zuurstoflucht of, wat hetzelfde is, zuurstofgas.
Proef. Men steekt een glimmenden zwavelstok in de flesch, zij
zal ontvlammen en eenigen tijd zeer levendig en met eene heldere
vlam branden, vervolgens uitgaan. Hetzelfde geschiedt, wanneer
men een stukje zwam aan een draad bevestigt, aansteekt en in de
zuurstof houdt; het zwam brandt met eene heldere vlam, terwijl
het, zoo als bekend is, in de gewone lucht slechts glimt. De zuur-
stof bezit bij eene hoogere temperatuur eene zeer sterke verwantschap
tot de bestanddeelen van het hout en het zwam, zij verbindt zich
hiermede met groote kracht, en daarbij ontwikkelt zich, ten ge-
volge dezer verbinding, warmte en licht. Is de vereeniging geschied
en de zuurstof verteerd, zoo houdt het branden op. Het produkt
der verbranding, het verbrande, d. i. het met zuurstof verbonden
hout, is ook luchtvormig; in deze luchtsoort echter worden bran-
dende ligchamen uitgedoofd. Beweegt men de flesch eenige malen
snel door de lucht, zoo gaan de door de verbranding gevormde
luchtsoorten er uit en er komt dampkringslucht in; in deze is ook
zuurstof voorhanden en een brandende zwavelstok kan nu weder
eenigen tijd daarin branden. Zij brandt echter veel langzamer en
minder helder dan in zuivere zuurstof, dewijl de gewone lucht maar
voor een vijfde uit zuurstof bestaat. Hieruit volgt, dat de ver-
branding in zuivere zuurstof ongeveer 5 maal spoediger en 5 maal
sterker moet geschieden dan in de dampkringslucht.
Proef. Om eene grootere hoeveelheid zuurstof te bereiden, neme
men 100 grein ehloorzure potaseh en verwarme deze op dezelfde
wijze als bij de vorige proef. Het zout zal spoedig smelten en
vervolgens koken. Zoodra het koken begmt, wordt de vlam iets
kleiner gemaakt, opdat de inhoud niet te hoog opbruise. Zoo er