Boekgegevens
Titel: De scheikunde van het onbewerktuigde en bewerktuigde rijk: bevattelijk voorgesteld en met eenvoudige proeven opgehelderd
Auteur: Stöckhardt, J.A.; Gunning, Jan Willem
Uitgave: Schoonhoven: S.E. van Nooten, 1855
3de Nederduitsche uitg. van Stöckhardt's Schule der Chemie, bew. door J. W. Gunning
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 649 E 15
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_203594
Onderwerp: Scheikunde: scheikunde: algemeen
Trefwoord: Chemie, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   De scheikunde van het onbewerktuigde en bewerktuigde rijk: bevattelijk voorgesteld en met eenvoudige proeven opgehelderd
Vorige scan Volgende scanScanned page
Kleurstoffen of jngmenten. 503
verbinding van eene nog niet naauwkeurig bekende kleurstof met
was. Dat het in water onoplosbaar is, behoeft ter naauwemood
vermeld te worden, want ware dit het geval, zoo moest het re-
genwater, dat van de boomen afdruipt, groen gekleurd zijn.
Uitgeperste plantensappen zijn wel groen, maar men bemerkt aan
hunne troebelheid, dat het bladgroen hier niet opgelost, maar met
de vloeistof meohanisoh vermengd is; nog duidelijker is dit, wan-
neer de vloeistof opgekookt of eenen tijd lang rustig aan zich zelve
overgelaten wordt, als wanneer men de kleurstof kan afscheiden.
Giet men daarentegen wijngeest, aether of slappe loog op groene
bladeren, zoo verkrijgt men groen gekleurde oplossingen; van
daar dat al de tincturen der pharmaeie, die uit bladeren of sten-
gels bereid zijn, eene groene kleur hebben. De groene kleur
vertoont zich slechts in de plantendeelen, die aau het licht zijn
blootgesteld, en wij besluiten daaruit, dat de chemische verbin-
ding , die wij Chlorophyll noemen , slechts met behulp van het
licht ontstaat. Uit de plantenstoffen afgescheiden, ontleedt zich
deze kleurstof zeer spoedig, en zij is uit dien hoofde ongeschikt,
om tot kleurmiddel voor andere Stoffen te dienen. In de bladeren
zelve ondergaat zij tegen den herfst eene verandering, waar-
schijnlijk een oxydatieproces, waardoor zij bruin of geel wordt.
Sapgroen is een uit het sap van rhamnusbessen onder toevoe-
ging van aluin bereid extract.
594. Blaauwe verwstoffen.
Indigo. Verscheidene in de warme klimaten groeijende plan-
ten bevatten een kleurloos sap , dat aan de lucht blootgesteld ,
onder opneming van zuurstof een blaauw bezinksel laat vallen ,
hetwelk gedroogd zijnde, den bekenden indigo daarstelt. Dit
zoowel iu wetenschappelijk als in technisch opzigt hoogst belang-
rijke ligchaam komt in den handel gewoonlijk als zwartblaauwe,
zamenhangende stukken voor, die wanneer men ze met den
nagel wrijft, eenen koperrooden glans aannemen. De heerlijke
blaauwe kleurstof daarin bevat, wordt indigoblaauw (indigotiue)
genoemd; behalve deze bevat dc indigo echter nog andere stoffen
(indigo-lijm, bruin,- rood).
De indigo is in water, wijngeest en aether onoplosbaar; onder de
gewone vloeistoffen is er slechts eene, die hem kan oplossen,
namelijk het rookende zwavelzuur. Daarbij vereenigt zich het
indigoblaauw chemisch met het zwavelzuur tot eene blaauwe, in
water oplosbare verbinding, die den naam van indigozwavelzuur