Boekgegevens
Titel: De scheikunde van het onbewerktuigde en bewerktuigde rijk: bevattelijk voorgesteld en met eenvoudige proeven opgehelderd
Auteur: Stöckhardt, J.A.; Gunning, Jan Willem
Uitgave: Schoonhoven: S.E. van Nooten, 1855
3de Nederduitsche uitg. van Stöckhardt's Schule der Chemie, bew. door J. W. Gunning
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 649 E 15
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_203594
Onderwerp: Scheikunde: scheikunde: algemeen
Trefwoord: Chemie, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   De scheikunde van het onbewerktuigde en bewerktuigde rijk: bevattelijk voorgesteld en met eenvoudige proeven opgehelderd
Vorige scan Volgende scanScanned page
258 '/ware meialen.
Het ijzeroxyde komt ook, door de natuur gevormd, op vele
plaatsen voor, nu eens gekristalliseerd als ijzerglans, dan vast
en hard als glaskop, of stralig 'als bloedsteen, of aardachtig als
bruinijzersteen. Dikwijls komt het ook met klei gemengd voor, en
draagt dan den naam van roode klci-ijzcrstccn, roodkrijt of bolus.
Waar wij ook roode steenen of roode aardsoorten aantreffen,
kunnen wij steeds aannemen, dat het kleurgevende bestanddeel
daarin ijzeroxyde is. Vele der genoemde ligchamen vormen groote
lagen onder de oppervlakte der aarde en worden als uitmuntende
ijzerertsen (roodijzersteenen) tot het uitsmelten van ijzer gebruikt.
d*) Froef. Bij eene kokende oplossing van ijzervitriool giete
men eene heete oplossing van zuringzuur en late bekoelen. Er
zal zich een overvloedig bezinksel van een kristallijn ligt geel
poeder afzetten , bestaande uit zuringzuur ijzeroxydule. Men ver-
zamele het op een filtrum, spoele het eenige malen met zuiver
water af en drooge het. Wordt dit zout in een open kroesje
zacht verhit, dan verbrandt het oxalzuur onder verglimming en
er blijft donkerbruin ijzeroxyde in een zeer fijn verdeelden staat
over. Een weinig van dit ijzeroxyde wordt nu door waterstof
gereduceerd, (zie bladz. 61 en 62), waarbij men zorg draagt dc
massa slechts zeer matig te verhitten. Het ijzeroxyde wordt daarbij
tot ijzer herleid, dat als een zwart poeder in hoogst fijn ver-
deelden toestand overblijft. Men laat het bekoelen, terwijl men
voortgaat er waterstof over heen te laten stroomen en stort men
dan het metaal uit het buisje, dan zal het, zoodra het met de
lucht in aanraking komt, oogenblikkelijk verbranden. Dit fijn
verdeelde ijzer neemt zeer gretig zuurstof tot zieh en verbindt zieh
daarmede onder ontwikkeling van veel warmte en licht. Men
noemt dit ijzer pyrophoriseh.
d**) In rood rookend salpeterzuur (101) dompcle men eene
breinaald, neme er ze oogenblikkelijk weder uit, cn herhale dit
eenige malen. Men zal dan bemerken, dat zelfs dit sterke hoe-
genaamd geene werking op het metaal meer uitoefent, terwijl toch
gewoonlijk het ijzer zelfs door matig verdund salpeterzuur oogen-
blikkelijk onder ontwikkeling van roode dampen wordt geoxydeerd.
Dit ijzer kan nu ongestraft in elk ander salpeterzuur gebragt
worden, zonder dat het daardoor wordt aangetast.
Zoo buitengemeen kan de aifmitcit van het ijzer tot de zuur-
stof door omstandigheden versterkt of verzwakt worden!
liet ijzer is op zich zelf niet in staat het water ie ontleden ,