Boekgegevens
Titel: De scheikunde van het onbewerktuigde en bewerktuigde rijk: bevattelijk voorgesteld en met eenvoudige proeven opgehelderd
Auteur: Stöckhardt, J.A.; Gunning, Jan Willem
Uitgave: Schoonhoven: S.E. van Nooten, 1855
3de Nederduitsche uitg. van Stöckhardt's Schule der Chemie, bew. door J. W. Gunning
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 649 E 15
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_203594
Onderwerp: Scheikunde: scheikunde: algemeen
Trefwoord: Chemie, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   De scheikunde van het onbewerktuigde en bewerktuigde rijk: bevattelijk voorgesteld en met eenvoudige proeven opgehelderd
Vorige scan Volgende scanScanned page
PofdSHinw.
187
verknapt het en ontploft heftig. Ook hierbij wordt het salpeter-
zuur ontleed, en zijne plotselinge verandering in twee gassoorten
is de oorzaak der ontplofiSng. De vrijgeworden zuurstof vindt
echter in de kool een ligchaam om zich mede te verbinden. De
ontwijkende gassoorten zijïi derhalve koolzuur en stikstof. Een
deel van het gevormde koolzuur vereenigt zich met de overgeble-
vene potasch. De op de kool vastgesmoltene massa reageert alka-
.Jisch en bruist met zuren op, het is koolzure potasch. Ligcha-
men , die ligt vuur moeten vatten, als b. v. zwam, enz. worden
dikwijls met eene oplossing van salpeter bevochtigd.
b*) Verhit men een weinig salpeter in een klein kolfje sterk
boven eene spiritusvlam en werpt men in de gesmolten massa een
stidije kool ter grootte eener erwt, dan zal de koolstof ten koste
van de zuurstof van het salpeterzuur onder verspreiding van een
Echitterend licht verbranden. Ook hier wordt weder koolzuur po-
tasch gevormd terwijl de stikstof ontwijkt.
Neemt men in dc plaats van kool zwavel, zoo heeft er insge-
lijks verbranding plaats, terwijl de zwavel tot zwavelzuur wordt
geoxydeerd, dat met de potasch in verbinding blijft.
c) 6 drachmen salpeter, 1 drachme koolpoeder en 1 drachme zwa-
vel worden in een mortier zorgvuldig vermengd. Men noemt dit
mengsel meelpoeder. Een weinig vau hetzelve wordt op eenen
steen gelegd en met eenen glimmenden zwavelstok aangestoken :
het verbrandt met eene zwakke ontploffing. Het overige poeder
wrijve men met weinige druppels water zoo lang te zamen, tot
het een deeg wordt, hetwelk men door eene blikken, met fijne
openingen voorziene spuit drukt. De verkregene draadvormige
massa wordt, wanneer zij half droog geworden is, door zacht
wrijven tusschen de vingers in kleine korreltjes verdeeld : dit is
buskruid.
Men legge op een stukje ijzer
blik een weinig kruid, en stcke
het aan; de ontploffing volgt
sneller, dan bij het meelpoe-
der. Er vormen zich daarbij
twee luchtsoorten , die plotse-
ling eene veel duizendmaal
grootere ruimte innemen, kool-
zuur en stikstof. Heeft deze
vlugtig
vlugtig
niet
vlugtig
ontplofiing in ccnc beslotene ruimte, b. v. in een geweer plaats.