Boekgegevens
Titel: De scheikunde van het onbewerktuigde en bewerktuigde rijk: bevattelijk voorgesteld en met eenvoudige proeven opgehelderd
Auteur: Stöckhardt, J.A.; Gunning, Jan Willem
Uitgave: Schoonhoven: S.E. van Nooten, 1855
3de Nederduitsche uitg. van Stöckhardt's Schule der Chemie, bew. door J. W. Gunning
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 649 E 15
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_203594
Onderwerp: Scheikunde: scheikunde: algemeen
Trefwoord: Chemie, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   De scheikunde van het onbewerktuigde en bewerktuigde rijk: bevattelijk voorgesteld en met eenvoudige proeven opgehelderd
Vorige scan Volgende scanScanned page
Chloor en watei'&tof, Zoutzuur. 15Ö
neemt, b. r. bij het heen en weder flikkeren van de vlam der
spirituslamp door den togt. Het zoutzuurgas wordt namelijk zoo
gretig door het water opgenomen, dat er, wanneer de gasont-
wikkeling iets zwakker wordt, eene verdunne ruimte in de buis
en de kolf ontstaat. De buitenlucht drukt dan sterker op het
water en drijft het in de hoogte (92). AVanneer een gasvormig
ligehaam tot eene vloeistof verdigt wordt, zoo heeft het de ge-
bondene warmte niet meer noodig, waardoor het gas of damp
was, deze wordt vrij. Hieruit volgt, dat het water, waarin
Itet zoutzuurgas verdigt of opg«lost 'ï^rdt, spoedig warm moet
worden. "Warm water kan echter veel minder gas opnemen dan
koud; men moet herhalve, om eene sterke oplossing van zout-
zuur te verkrijgen, het glas in eene kom met koud water zetten.
Het water zet zieh, tenvijl het met zoutzuurgas verzadigd wordt,
meer en meer uit en men moet dus van tijd tot tijd het glas
lager stellen , zoodat de buis altijd nabij aan de oppervlakte blijft.
De verkregen oplossing van zoutzuurgas smaakt en reageert
zeer zuur; zij heet ehloorwaterstofzuur, in het dagelijksehe leven
zoutzuur. Eene maat water kan meer dan 400 maten zoutzuur-
gas opslorpen ; het alzoo vervaardip:de sterke zoutzuur rookt in
de lucht, daar een gedeelte van het gas ontwijkt. Verwarmt
men het tot de kookhitte, zoo ontwijkt de helft van hetzelve,
cn een zuur, dat slechts half zoo sterk is, blijft over, hetgeen
echter altijd nog iets zwaarder dan water is.
Het in den handel voorkomende zoutzuur is gemeenlijk geel
van kleur en niet zuiver; het wordt eveneens uit keukenzout en
zwavelzuur vervaardigd; in plaats van glaswerk gebruikt meu
p. gg echter groote ijzeren cylin-
ders , waarin men eenige cen-
tenaars keukenzout op een-
maal kan verwerken. Men
leidt het gas achtereenvol-
gens in eenige, met elkander
verbondene flesschen of krui-
ken, die met water zijn ge-
: vuld. Eerst neemt het water
van de eerste flesch zooveel
chloorwaterstofgas op als het kan; is het verzadigd, zoo gaat het
gas in de tweede, vervolgens in de derde flesch over enz. Dit
is eene zeer geschikte methode om gassoorten door vloeistoffen te