Boekgegevens
Titel: Kleio: verhalen en schetsen
Deel: Dl. 2 Geschiedenis der Middeleeuwen
Auteur: Kollewijn, A.M.
Uitgave: Amersfoort: A.M. Slothouwer, 1880
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: F 337
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_203496
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Kleio: verhalen en schetsen
Vorige scan Volgende scanScanned page
.506
soort landdagen. Uit de vereeniging van die landdagen ont-
stond later de rijksdag.
Op den duur bleef de adel ook de Poolsche nationaliteit
vertegenwoordigen. Zijne macht nam zóó toe, dat de koningen
in hun streven naar het onbeperkt gezag steun gingen zoeken
bij de steden. Een zeer groot aantal steden ontving van den
koning het Duitsche recht , dat toen in Polen als het beste
werd beschouwd om den bloei der steden snel te doen toe-
nemen , en tevens kwamen zich een verbazend aantal Duit-
schers als vrije burgers in de steden vestigen. Hierdoor na-
men de inkomsten der koningen niet alleen sterk toe, maar
ontstond er ook eene geduchte macht, die tegen den adel ge-
bruikt kon worden. Hoezeer in de steden door sommige stede-
lingen rijkdommen werden opeengehoopt, kan daaruit blijken,
dat Kasimir de Groote aan de burgers van Krakau verbood,
meer dan acht huisnarren te houden, en aan de burgeressen
om met een gevolg van meer dan twintig personen naar het
bad te gaan. Maar behalve aan hunne welvaart en het be-
stuur der stad lieten de burgers, die voor een groot gedeelte
Duitschers waren, zich aan weinig gelegen liggen. Zij hadden
geen gevoel voor de Poolsche nationaliteit en maakteji weinig
gebruik van de gelegenheid, die hun nu en dan werd aan-
geboden , rechtstreekschen invloed uit te oefenen op het
staatsbestuur.
Dezelfde toeneming van welvaart, gepaard met afneming
van het nationaliteitsgevoel, trof men aan in de dorpen, die
het Duitsche recht verkregen. Eeeds in het uiterlijk voor-
komen, zooals den bouwtrant en het dichter bij elkaar plaat-
sen der woningen, waren de Duitsche dorpen van de Pool-
sche onderscheiden. Verkreeg een dorp in Polen het Duitsche
recht, dan richtte men er een paal op, waarin zooveel pin-
nen werden gedreven, als aan het dorp vrijjaren waren toe-
gestaan. Was zulk een jaar voorbij, dan werd er met plech-
tigheid eene pin uit den paal geslagen. Waren alle vrijjaren
verstreken, dan moest de gemeente eene schatting in geld