Boekgegevens
Titel: De natuurkunde in de volksschool: eene bijdrage tot de methodische behandeling van het eerste onderwijs in de natuurkunde, tevens als leiddraad tot het doen van de eenvoudigste physische proeven
Auteur: Crüger, F.E.J.; Steyn Parvé, Daniel Jan
Uitgave: Leyden: D. du Mortier en Zoon, 1854
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 1136 E 16
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_203454
Onderwerp: Natuurkunde: onderwijs, beroepsuitoefening en organisaties van de natuurkunde
Trefwoord: Natuurkunde, Vakdidactiek
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   De natuurkunde in de volksschool: eene bijdrage tot de methodische behandeling van het eerste onderwijs in de natuurkunde, tevens als leiddraad tot het doen van de eenvoudigste physische proeven
Vorige scan Volgende scanScanned page
— 45 --
belang. Des tc meer grijpen de weegschaal^ de physische
(niet de mathematische) hefhoom^ en ook het hellend vlak in
het dagelijksch leven in(l)5 zonder dat men daarom in dc
volksschool eene volledige beschouwing der zoogenaamde en-
kelvoudige werktuigen, de katrol, het windas, enz. behoeft
te geven, en ze aan de werktuigkunde ontnemen. De leer
van het zwaartepunt bevat veel uitgekraamde geleerdheid en
spelend bijwerk, zooals de lamp van Cakdanus en de engel-
sche reddingboot, de chinesche duikelaar en de naar boven
loopende dubbele kegel, de valsche dobbelsteenen en de door
de Arabische goochelaars afgerigte, op rollen dansende gei-
(1) Hieromtrent laat zich Fisgiier (p. 78) uit, wat de zaken aangaat,
op eene juiste, doch op zijne eigenaardige wijze, d. i., eene wijze, die
geen aanspraak maken kan op kritiek, maar doordien zij gedurig terugkeert,
ieder tegen zich hebben moet, die gaarne goede houtsneófiguren heeft: » Uit
de menigte Tragen, die gij tot nog toe, dan over dit, dan over dat natuur-
verschijnsel tot mij gerigt hebt (?), mag ik wel met zekerheid (?) opmaken,
dat hetgeen ik u geleerd heb, u niet onverschillig is geweest, en dat gij
ook nog andere zaken met gespannen oplettendheid zult aanhooren en u
trachten eigen te maken. Dit verwacht ik bijzonder in de les van heden en
in de eerstvolgende. Is toch in de natuurkunde reeds elk ander onderwerp
belangwekkend, zoo moet zeker datgene, dat betrekking heeft op de
werktuigen, die het meest in het dagelijksche leven gebruikt worden, dub-
bel belangrijk zijn (?). Zulk een onderwijs staat u nu te wachten. Eer
ik echter over alle voorwerpen, die ik bedoel, bijv. over de weegschaal, den
unster, de schaar, de tang, dc deurklink, den sleutel, de spade, dc boor,
het roer, het breekijzer, het windas, enz. met u spreken kan, moet gij na-
tuurlijk dat werktuig, waarop die alle berusten, meer van nabij hebben lee-
ren kennen. Dc volgende verklaringen zullen u overigens voldoende zeggen,
welk werktuig dit is. Luistert! " Is het niet, alsof het slotwoord d Luistert!'*
van dezen langen en onbeduidenden volzin ons de verzekering moest geven,
dat al het voorgaande, zooals het verdiende, zonder verstaan te zijn, langs
de oorcn der leerlingen is voorbijgegaan, en hunne belangstelling, zoowel als
alle opmerkzaamheid, vernietigd heeft? Op deze zinledige spreekwijze volgt
dan, zooals gewoonlijk, het ongelukkigste dat maar volgen kan, de abstracte
bepaling (^i Elke onbuigzame lijn^ die" enz.). Een nieuw bewijs, dat
het woord op den titel : » methodisch bewerkteen verblindend uithang-
bord en een lokaas voor onervarenen is, levert de verdeeling van den hef-
boom wij onderscheiden^** enz.). En dat alles moet ten laatste de hout-
sneófiguur cn een beroep op »de eenvoudige redenering p, 80, weder
goed maken.