Boekgegevens
Titel: De natuurkunde in de volksschool: eene bijdrage tot de methodische behandeling van het eerste onderwijs in de natuurkunde, tevens als leiddraad tot het doen van de eenvoudigste physische proeven
Auteur: Crüger, F.E.J.; Steyn Parvé, Daniel Jan
Uitgave: Leyden: D. du Mortier en Zoon, 1854
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: IWO 1136 E 16
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_203454
Onderwerp: Natuurkunde: onderwijs, beroepsuitoefening en organisaties van de natuurkunde
Trefwoord: Natuurkunde, Vakdidactiek
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   De natuurkunde in de volksschool: eene bijdrage tot de methodische behandeling van het eerste onderwijs in de natuurkunde, tevens als leiddraad tot het doen van de eenvoudigste physische proeven
Vorige scan Volgende scanScanned page
— 119 — .
niet vermindert. Heeft het salpeterzuur eindelijk uitgewerkt,
dan wascht men het cokepoedor en het stukje coke met wa-
ter uit, en droogt het; en op deze wijze kan men het jaren
lang gebruiken, daar het salpeterzuur het niet aantast. — De
goedkoopheid en de gemakkelijkheid, welke deze elementen
bij electrische proeven geven, zullen menigeen in de gelegen-
heid stellen, zich met dit belangrijke gedeelte der natuurkun-
dige wetenschappen bezig te houden." Voor de volgende
proeven is een element voldoende, hetzij men dit met of zon-
der ijzeren staafje zamenstelt.
"Wanneer dit element, dat sterk is en zonder veel onkos-
ten kan vervaardigd worden, aan de kinderen vertoond wordt,
mag het bevochtigde cokepoeder en het stukje coke zich reeds
in den beker bevinden; het poeder is vochtig, de beker be-
vat dus kool in aanraking met eene vloeistof. Vervolgens
wordt het zink in het verdunde zwavelzuur geplaatst. Men
heeft dan kool en een metaal in aanraking met vloeistoffen.
De vonk, die zich bij de aanraking der draden vertoont, is
eene electrische vonh; men schrijft ze toe aan de electriciteit,
die door zulk eene verbinding van metaal en kool met zuren
opgewekt wordt. Deze uiterst fijne stof gaat van de kool
langs den eenen koperdraad, komt door de vonk aan den
anderen draad, en door dezen naar het zink terug. Binnen
in het element stroomt zij van het zink naar de kool terug.
De electriciteit stroomt dus rond, zij circuleert, haar weg
gelijkt eenen ring, of eene keten zonder einde.
Pkoef 65. (Geleiders der electriciteit.) "Wanneer men do
beide koperdraden van het zink - kool - clement met elkander
in aanraking brengt, dan vertoont zich de electrische vonk,
en de electriciteit stroomt voort langs de draden. Nu neme
men een stukje droog hout (een potlood) en houde het met
hot eene uiteinde stijf tegen don eenen koperdraad gedrukt.
Kon nu de electriciteit haren weg nemen langs het drooge
hout, dan zoude zich ook eene vonk vertoonen, zoodra men
met het vrije uiteinde van het hout den anderen koperdraad
aanraakte. Doorgaans zal men echter geene vonk waarne-
men ; droog hout kan de electriciteit niet verder geleiden,