Boekgegevens
Titel: Handleiding tot de kennis der natuur: schoolboek
Serie: Werken der Maatschappij tot Nut van 't Algemeen, 3: 1
Auteur: Wenckebach, Willem; Matthes, C.J.
Uitgave: Leiden: D. Du Mortier & zoon, 1851
[S.l.]: C.A. Spin & zoon
Maatschappij tot Nut van 't Algemeen
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: 670 A 9
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_203451
Onderwerp: Natuurkunde: natuurkunde: algemeen
Trefwoord: Natuurkunde, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Handleiding tot de kennis der natuur: schoolboek
Vorige scan Volgende scanScanned page
— 24:} —
Dat is bijv. het geval bij de zoogenaamde Leidsche flesch,
waarvan wij de inrigting en werking kortelijk willen be-
schrijven. Fig. 82 stelt er eene voor. Het is eene glazen
flesch, in- en uitwendig, iets meer dan
ter halver hoogte, met bladtin bekleed.
Op den bodem staat een koperdraad, waar-
aan van boven een bolvormige knop A
bevestigd is. Stelt men nu het buitenbe-
kleedsel B6 in gemeenschap met den grond,
door bijv., terwijl men daarop staat, de
flesch met de handen te omvatten, en brengt men den knop
in aanraking met een' goeden geleider C, die bijv. glasach-
tig electrisch gemaakt en gehouden wordt, zoo wordt zulks
ook het binnenbekleedsel D«?, dat door het niet geleidende
glas heen het buitenbekleedsel, tegen dat glas aan, hars-
achtig electrisch maakt, terwijl de glasachtige electriciteit, die
daarop vrij wordt, naar den grond afleiding vindt. De hars-
achtige electriciteit op het buitenbekleedsel is daarentegen
gebonden, en bindt weêrkeerig glasachtige electriciteit op
het binnenbekleedsel, waardoor gelegenheid gegeven wordt
tot al sterker lading, zoo als men zich oneigenlijk uit-
drukt, van glasachtige electriciteit op den inwendigen wand
der flesch. Verwijdert men deze ten laatste van den gelei-
der C en zet men ze ergens neder, dan heeft men maar een'
koperdraad EF bij een glazen handvatsel G met het eene
uiteinde F ergens aan het buitenbekleedsel te houden, en
vervolgens met hel ander uiteinde E den knop A al digter bij
te brengen, om weldra, dikwijls nog vóór de aanraking, met
een' slag de uitwisseling der beide electriciteiten te doen plaats
grijpen. Bezigt men lot zulk eene ontlading de handen, dan
voelt men daarbij een' plotselingen schok, die al heel ligt
zeer aanmerkelijk en onaangenaam kan worden.
IH.
Galvanismus.
Als men een koperen of beter nog een zilveren muntstuk
en een dergelijk schijfje zink derwijze met de vingers in den
mond houdt, dat de tong beide plaatjes scheidt, en men
IG*