Boekgegevens
Titel: Handleiding tot de kennis der natuur: schoolboek
Serie: Werken der Maatschappij tot Nut van 't Algemeen, 3: 1
Auteur: Wenckebach, Willem; Matthes, C.J.
Uitgave: Leiden: D. Du Mortier & zoon, 1851
[S.l.]: C.A. Spin & zoon
Maatschappij tot Nut van 't Algemeen
Auteursrechten: Zie auteursrechten
Citeerinstructie: Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam, UBM: 670 A 9
URL: https://schoolmuseum.uba.uva.nl/bookid/LCSM_203451
Onderwerp: Natuurkunde: natuurkunde: algemeen
Trefwoord: Natuurkunde, Leermiddelen (vorm)
Bekijk als:      
Scan: Afbeeldinggrootte:
   Handleiding tot de kennis der natuur: schoolboek
Vorige scan Volgende scanScanned page
- IIG —
op de opening C en zuigt aan E. Zoodra nu het vocht de
hogt B overgedrongen is, valt het niet naar E, maar naar
C, en men heeft dus al den tijd om den vinger van daar
weg te brengen, en tevens het mondstuk E los te laten.
Door middel van zuigen aan eene buis kunnen wij ook
de drukking der lucht voor ons eigen gevoel merkbaar ma-
ken. Men neme daartoe bijv. een Goudsche pijp, sluite de
opening van den pijpekop, door er het vlak der hand juist
tegenaan le leggen, en zuige met den mond de lucht weg-,
dan voelt men dat de hand en de pijp aan elkander vast-
zitten-, 't is de drukking van de buitenlucht tegen de hand,
die hier werkt. Neem den mond weg, hergeef dus aan de
lucht ook van de andere zijde den toegang, en de hand is
weer vrij; dan toch wordt zij van onderen en van boven
weder evenveel gedrukt, en beide die drukkingen wegen
juist tegen elkander op.
Is deze verklaring juist, zoo volgt er uit, dat lucht niet
alleen naar beneden en naar boven, maar in alle rigtingen
drukt; want wanneer wij de pijp in een' liggenden of wil-
lekeurigen stand plaatsen, en dan zuigen, voelen wij de
drukking tegen de hand evenzeer als in den loodregten stand.
Dat maakt het ons begrijpelijk, waarom wij de drukking
der lucht onder gewone omstandigheden niet gewaarwor-
den; de lucht drukt ons ligchaam van alle zijden, en daar-
om hinderen die drukkingen ons volstrekt niet in onze be-
wegingen, omdat zij tegen elkander opwegen; het is er
eveneens mede, als wanneer iemand zich in het water be-
vindt, dat ook van alle zijden op hem drukt en hem toch
in 't geheel niet verhindert zich zeer gemakkelijk daarin
naar alle rigtingen te bewegen.
XI.
Blaasbalg; Pomp; Barometer.
De gevonden eigenschappen der lucht geven ons eene
eenvoudige verklaring van de werking van twee zeer alge-
meen gebruikelijke werktuigen, den blaasbalg en de pomp.
Men vindt enkele en dubbele blaasbalgen. De eerste heeft
ce'ne kamer. Den dubbelen, die in smidsen gebruikt wordt.